Toha surasi — Oyat 116

Kalimalarning ma'nolari:

• Abā: Bosh tortdi, rad etdi, istamadi.

Tafsir:

Ey Muhammad! (Ey inson!) O‘sha paytni eslangki, Biz farishtalarga: "Odamga sajda qilinglar", degan edik. Bu sajda Allohga ibodat qilish emas, balki Odam alayhissalomga hurmat va ehtirom ko‘rsatish ma'nosida edi. Farishtalar bu amrni darhol bajarib, barchalari sajda qildilar. Ammo iblis (Iblis) — u farishtalar qatorida bo‘lsa-da, aslida jinlardan edi — sajda qilishdan bosh tortdi va takabburligi tufayli bu buyruqni rad etdi. U o‘zini Odamdan ustun deb hisoblab, Allohning amriga bo‘ysunmadi.

Foydalar:

1. Alloh taologa itoat etish — bandaning asosiy fazilati bo‘lib, farishtalar kabi buyruqni so‘zsiz bajarish lozim. Ular hech qanday shubha va ikkilanmasdan sajda qildilar.
2. Takabburlik — insonni halokatga olib boradigan eng yomon xislatlardan biridir. Iblisning takabburligi uni Allohning rahmatidan mahrum qildi va la'natlangan mavjudotga aylantirdi.
3. Allohning amriga bo‘ysunmaslik, hatto bir marta bo‘lsa ham, katta gunohdir. Iblisning birgina bosh tortishi uning abadiy sharmandaligiga sabab bo‘ldi.
4. Bu voqea insonning ulug‘vorligini ko‘rsatadi — Alloh taolo Odam alayhissalomni farishtalardan ustun qilib, ularga unga sajda qilishni buyurdi. Bu esa insonning Alloh nazdida qanchalik qadrli ekanini anglatadi.
5. Musulmon kishi har doim o‘zini past tutib, Allohning har bir amriga itoat etishi va takabburlikdan saqlanishi kerak. Zero, takabburlik insonni iymondan mahrum qiladigan xavfli illatdir.