سوره طہ — آيت 52

1) ڪلِمَن جي معنيٰ:

• عِلْمُهَا: انهن قومن جي حالتن جو علم.
• ڪِتَابٍ: لَوحِ محفوظ، جنهن ۾ هر شيءِ لکيل آهي.
• لَا يَضِلُّ: منهنجو رب نه وساريندو آهي ۽ نه ئي ڪا شيءِ سندس علم کان لڪل آهي، نه هو ڪڏهن غلطي ڪندو آهي.
• وَلَا يَنسَى: ۽ نه وساريندو آهي.

2) تفسير:

موسىٰ عليه السلام فرعون کي جواب ڏنو ته انهن اڳين قومن جي حالتن ۽ انهن جي ڪيل عملن جو علم منهنجي رب وٽ آهي، جيڪو لَوحِ محفوظ ۾ لکيل آهي. مون کي انهن جي باري ۾ ڪجهه به خبر ناهي. منهنجو رب پنهنجي علم ۾ نه ڪڏهن غلطي ڪندو آهي ۽ نه ڪجهه وساريندو آهي. هو هر شيءِ کي پوري طرح ڄاڻندو آهي ۽ هر عمل جو حساب وٺندو آهي. جيڪو سندس نافرماني ڪري ٿو، تنهن کان بدلو وٺڻ کان نه رهندو، ۽ جيڪو سندس توحيد تي قائم رهي ٿو، تنهن کي اجر ۽ جزا ضرور ڏيندو.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ جو علم هر شيءِ تي محيط آهي، ڪا به شيءِ سندس علم کان ٻاهر ناهي.
• الله تعاليٰ نه غافل آهي ۽ نه وساريندڙ، تنهنڪري هر انسان کي پنهنجي عملن جو حساب ڏيڻو پوندو.
• ان ۾ مؤمنن لاءِ تسلي آهي ته سندن نيڪ عملون ضايع نه ٿينديون، ۽ ظالمن لاءِ وارننگ آهي ته سندن ظلم وسري نه ويندو.
• انسان کي گهرجي ته هميشه نيڪ عمل ڪري ۽ الله جي حساب ڪتاب تي يقين رکي، ڇاڪاڻ ته هو هر شيءِ جو ڄاڻندڙ ۽ انصاف ڪرڻ وارو آهي.