سوره انبیا — آیه 109

معانی کلمات:

• تَوَلَّوْا: روی گردانیدند و اعراض کردند.
• آذَنْتُکُمْ: به شما اعلام کردم و آگاه ساختم.
• عَلَىٰ سَوَاءٍ: به طور یکسان و برابر؛ یعنی همه با هم از این اعلام آگاه شدند.
• وَإِنْ أَدْرِی: و من نمیدانم.
• مَا تُوعَدُونَ: آنچه به شما وعده داده شده است (عذاب الهی).

تفسیر آیه:

ای پیامبر! اگر این مشرکان از پذیرش دعوت تو روی گردانیدند و به تو پشت کردند، نگران مباش و به آنان بگو: من به طور کامل و یکسان به همه شما اعلام کردم که از سوی خداوند مأمور به رسالتم و شما را از عذاب الهی برحذر داشتم. پس من و شما در این آگاهی برابریم و هیچ کس نمیتواند بگوید که از این هشدار بیخبر بوده است. اما من نمیدانم که عذابی که به شما وعده داده شده است، نزدیک است یا دور. این علم فقط نزد خداست و اوست که زمان وقوع آن را میداند. پس شما ای مشرکان، در انتظار آن باشید و بدانید که قطعاً فرا خواهد رسید، هر چند زمان آن بر من پوشیده است.

فواید و پیامهای آیه:

1. مسئولیت پیامبران و مبلغان دین، ابلاغ روشن و کامل است؛ نه اجبار مردم بر پذیرش. پیامبر وظیفه دارد پیام را به طور شفاف و یکسان به همه برساند و نتیجه را به خدا واگذارد.
2. عدالت در ابلاغ دعوت؛ همه مردم باید به طور مساوی از پیام الهی آگاه شوند تا هیچ بهانهای برای نپذیرفتن باقی نماند.
3. علم غیب مخصوص خداوند است؛ هیچ کس حتی پیامبران از زمان وقوع قیامت و عذاب الهی آگاه نیستند. این امر نشاندهنده عظمت و حکمت خداست که بندگان را در آمادگی دائمی نگه میدارد.
4. امید و بیم؛ مؤمنان باید همواره میان خوف و رجا باشند و بدانند که وعده الهی حتمی است، هر چند زمان آن نامعلوم باشد. این حالت، انسان را از غفلت بازمیدارد و به سوی طاعت و بندگی سوق میدهد.
5. آرامش پیامبر و مؤمنان در برابر اعراض مردم؛ وقتی پیام به طور کامل ابلاغ شد، دیگر جای هیچ نگرانی نیست و باید با توکل بر خدا، به راه خود ادامه داد.