سوره انبیا — آیه 34

معانی کلمات:

• الْخُلْدَ: دوام بقا و جاودانگی در دنیا.
• أَفَإِن مِّتَّ: پس اگر تو بمیری (ای پیامبر).

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به پیامبرش (صلیاللهعلیهوسلم) تسلی میگوید و بیان میکند که ما برای هیچ بشری پیش از تو جاودانگی در دنیا قرار ندادهایم. هیچ پیامبر و انسان دیگری قبل از تو نیز در این جهان باقی نمانده است؛ پس اگر تو نیز بمیری، آیا این مشرکان و کافران امیدوارند که بعد از تو جاودان بمانند؟ هرگز چنین نیست! آنان نیز مانند همه انسانها خواهند مرد و هیچکس در این دنیا باقی نخواهد ماند. این آیه نشان میدهد که مرگ برای همه انسانها حتمی است و هیچکس، حتی پیامبران، از آن مستثنا نیستند. همچنین این آیه دلیلی است بر اینکه حضرت خضر (علیهالسلام) نیز که از پیامبران یا بندگان صالح خدا بود، وفات یافته است؛ زیرا او نیز بشر بود و قانون الهی شامل حال او نیز میشود.

فواید و پیامهای آیه:

1. مرگ یک حقیقت قطعی و سنت تغییرناپذیر الهی است که شامل همه انسانها میشود؛ بنابراین نباید به دنیا دل بست و برای آن برنامه جاودانه چید.
2. این آیه تسلیبخش پیامبر اسلام (ص) و همه مؤمنان است که بدانند سختیها و مخالفتهای مردم، امری گذرا و موقتی است و سرانجام همه به سوی خدا بازمیگردند.
3. ایمان به مرگ و آخرت، انسان را از وابستگی افراطی به دنیا بازمیدارد و او را به توشه گرفتن برای سفر آخرت ترغیب میکند.
4. جاودانگی حقیقی تنها در سرای آخرت برای مؤمنان محقق میشود؛ پس باید برای آن سرای باقی تلاش کرد، نه برای این دنیای فانی.
5. این آیه نشان میدهد که هیچکس حتی پیامبران، برای خود جاودانگی نخواستهاند و رضایت به قضای الهی دادهاند؛ این درس بزرگی برای پیروان آنان است که در برابر مصیبتها صبور باشند و تسلیم امر خدا شوند.