سوره نمل — آيت 67

1) ڪجهه لفظن جي معنيٰ:

• ﴿الَّذِينَ كَفَرُوا﴾: اهي ماڻهو جن الله جي وحدانيت کي نه مڃيو ۽ پيغمبر تي ايمان نه آندو.
• ﴿تُرَابًا﴾: مٽي، يعني اهڙي شيءِ جيڪا مري ۽ سڙي مٽي ٿي وڃي.
• ﴿لَمُخْرَجُونَ﴾: ضرور ٻاهر ڪڍيا وينداسين، يعني قبرن مان زنده ٿي نڪرنداسين.

2) آيت جي تفسير:

هي آيت ٻڌائي ٿي ته مڪي جا ڪافر ۽ مشرڪ، جيڪي الله جي وحدانيت جا انڪاري هئا، اهي قيامت ۽ مرن کان پوءِ ٻيهر جيئرو ٿيڻ کي مڃڻ کان انڪار ڪندا هئا ۽ حيران ٿي پڇندا هئا ته: ڇا اسان ۽ اسان جا ابن ڏاڏا، جڏهن مري مٽي ٿي وينداسين، ته وري قبرن مان زنده ٿي ٻاهر ڪڍيا وينداسين؟ انهن جو مقصد هي هو ته اهي مرن کان پوءِ جيئرو ٿيڻ کي ناممڪن سمجهندا هئا ۽ ان جو مذاق اڏائيندا هئا. پر حقيقت ۾ اهو الله جي قدرت لاءِ ڪجهه به ڏکيو ناهي، ڇاڪاڻ ته اهو ئي الله آهي جنهن پهريون ڀيرو انسان کي عدم مان پيدا ڪيو، ته وري ٻيهر پيدا ڪرڻ ڪهڙو مشڪل آهي.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ جي قدرت بيحد ۽ بيپناهه آهي، هو مٽي ٿيل جسم کي به وري زنده ڪري سگهي ٿو.
• مرن کان پوءِ جيئرو ٿيڻ ۽ قيامت جو يقين رکڻ ايمان جو بنيادي حصو آهي.
• ڪافرن جي شڪ ۽ انڪار جو سبب اڪثر دنياوي زندگيءَ سان وڌيڪ لڳاءُ ۽ آخرت کان غفلت هوندو آهي.
• مسلمان کي گهرجي ته هو آخرت جي زندگيءَ کي ياد رکي ۽ نيڪ عملن ۾ مشغول رهي، ڇاڪاڻ ته هر انسان کي هڪ ڏينهن الله جي حضور ۾ حاضر ٿيڻو آهي.
• هي آيت اسان کي سبق ڏئي ٿي ته شڪ ۽ انڪار جي بدران الله جي رحمت ۽ قدرت تي ڀروسو ڪجي ۽ قرآن جي هدايت تي هلجي.