Аль-Ахзаб сүрөсү — Аят 42

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• وَسَبِّحُوهُ — «Ага тасбих айткыла», башкача айтканда Аны аруулап, улуктап эскергиле, мактоо айткыла.
• بُكْرَةً — «таңга маал», күндүн эрте убактысы.
• أَصِيلًا — «кечки маал», күн батышка жакын убакыт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта ыймандуу пенделерин Өзүн күнүнүн башында да, аягында да көп-көп эскерүүгө, Аны аруулап мактоого чакырат. Таңга маал жана кечки маал — бул адамдын көңүлү тынч, ой-санаасы таза боло турган, Аллахка жакындашууга ыңгайлуу убакыттар. Бул убакыттарда Аллахты эскерүү, Ага тасбих айтуу, Аны улуктоо — ыймандуу адамдын күнүмдүк турмушунун ажырагыс бөлүгү болушу керек.

Айрым тафсирчилер бул жердеги «тасбих» дегенди беш убакыт намаздын ичиндеги таңкы (багымдат) жана кечки (аср) намаздарына да байланыштырышат. Анткени бул эки намаз өзгөчө убакыттарга туш келет: таңкы намаз — түнкү уйкудан ойгонуп, күндүн жаңы башталышында Аллахка бет буруу, ал эми аср намазы — күндүк иш-аракеттердин ортосунда, күн батып, кеч кирер алдында Аллахты эскерүү. Ошондуктан бул эки убакытта Аллахты эскерүү өзгөчө сооптуу жана пайдалуу.

Жалпысынан аят ыймандуу адамга күнүн Аллахты эскерүү менен баштап, Аллахты эскерүү менен аяктоону, ар бир иштин алдында жана аягында Аллахты улуктоону үйрөтөт. Бул — пенденин жүрөгүн Аллахка байлап, тилин Аны мактоого үйрөтүп, жашоосун ыйман нур менен нурландыруучу амал.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана ысламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллахты эскерүү — пенденин жүрөгүнө тынчтык жана кубаныч берет. Ким Аллахты көп эскерип, Ага тасбих айтса, анын жүрөгү нурга толуп, жаны тынчтык табат.
• Күнүнү таңкы жана кечки убакытта Аллахты эскерүү менен кооздоо — бул ыймандуу адамдын жашоосунда өзгөчө мааниге ээ. Бул адат адамды күнүмдүк кыйынчылыктарга туруштук берүүгө, сабырдуу болууга жардам берет.
• Аллахты эскерүү — бул жөн гана тил менен айтылган сөз эмес, ал жүрөктүн тереңинен чыккан ыймандын белгиси. Ким Аллахты чын жүрөктөн эскерип, Аны улуктаса, Аллах да аны улуктайт, анын даражасын көтөрөт.
• Бул аят бизди күнүмдүк жашоодо Аллахты унутпай, Ар бир иштин башында жана аягында Ага бет буруп, Аны эскерүүгө үйрөтөт. Бул — ыймандуу адамдын жашоосунда эң кооз адат.
• Ыслам дини бизди күнүнүн ар бир убактысында Аллах менен байланышта болууга, Аны эскерүү менен жашоону нурландырууга чакырат. Бул — диний жашоонун жеңилдиги жана кооздугу.