سوره صافات — آیه 142

معانی کلمات:

• فَالْتَقَمَهُ: آن را بلعید و فرو برد.
• الْحُوتُ: ماهی بزرگ (نهنگ).
• مُلِیم: کسی که کارِ نکوهیدهای انجام داده و سزاوار سرزنش است.

تفسیر آیه:

پس از آنکه یونس علیهالسلام از قوم خود بدون اجازه پروردگارش جدا شد و سوار بر کشتی گردید، در دل دریا طوفانی سخت برپا شد و سرنشینان کشتی برای سبک کردن بار، به قرعه انداختن روی آوردند. قرعه به نام یونس افتاد و او را به دریا افکندند. در آن هنگام، ماهی عظیمی به فرمان خداوند او را بلعید و یونس در حالی که خطاکار و سزاوار سرزنش بود، در شکم آن ماهی جای گرفت. این رویداد نه بهعنوان مجازات نهایی، بلکه بهعنوان وسیلهای برای بیداری و تزکیه او بود تا به درگاه الهی بازگردد و به خطای خود اعتراف کند.

فواید و پیامهای آیه:

• این آیه نشان میدهد که خداوند حتی در سختترین شرایط، بندگان خود را رها نمیکند و گرفتاریها میتوانند مقدمهای برای بازگشت و اصلاح باشند.
• خطای پیامبران، هرچند کوچک، مورد مؤاخذه قرار میگیرد و این درس بزرگی برای ماست که در همه امور به خداوند توکل کنیم و از پیشداوریهای خودسرانه بپرهیزیم.
• گرفتار شدن در بلا، اگر با ایمان و توبه همراه باشد، به رحمت و نجات الهی میانجامد و امید را در دل مؤمنان زنده میکند.
• این داستان به ما میآموزد که هیچ راه فراری از اراده خداوند نیست و تنها راه نجات، بازگشت به سوی او و استغفار است.