Saffat surəsi — Ayə 170

Sözlərin izahı:

• كفروا (kəfərû): İnkar etdilər, iman gətirmədilər, üz döndərdilər.
• به (bihî): Ona — yəni nazil olan Qurana və onu gətirən Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm).
• فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ (fə-səvfe yə'ləmûn): Tezliklə biləcəklər, öyrənəcəklər — yəni yaxın gələcəkdə bunun nəticəsini görəcəklər.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Məkkə müşriklərinin əvvəlcədən verdikləri vədlərinin və iddialarının yalan olduğunu açıq şəkildə ortaya qoyur. Onlar deyirdilər ki, əgər bizə əvvəlki ümmətlərə nazil olan kitablardan biri — məsələn, Tövrat kimi bir kitab gəlsəydi, biz Allaha yalnız ibadət edər, Ona heç nəyi şərik qoşmazdıq. Lakin onlar bu sözlərində səmimi deyildilər. Çünki onlara ən üstün kitab — Quran və ən şərəfli peyğəmbər — Muhəmməd (sallallahu aleyhi və səlləm) gəldi. Quran bütün əvvəlki kitabları təsdiqləyən, tamamlayan və onların hökmlərini qoruyan son və kamil kitabdır. Buna baxmayaraq, onlar bu kitaba və bu peyğəmbərə iman gətirmədilər, əksinə inkar etdilər, üz döndərdilər.

Onların bu inkarı əslində öz əleyhlərinə bir dəlildir. Çünki onların iddiası belə idi ki, kitab gəlsə, hidayətə gələcəklər. Kitab gəldi, lakin onlar yenə də küfr etdilər. Bu isə göstərir ki, onların problemi kitabın olmaması deyildi — problem onların qəlblərinin təkəbbürü və haqqa qarşı inadkarlığı idi.

Ayənin sonunda Allah-təala buyurur: "Tezliklə biləcəklər." Bu, həm qısa müddətli, həm də uzun müddətli bir xəbərdarlıqdır. Onlar tezliklə bu küfrlərinin nəticəsini — dünyada məğlubiyyəti, qiyamət günü isə şiddətli əzabı görəcəklər. Bu ifadə həm təhdid, həm də təsəlli xarakteri daşıyır: haqqa qarşı çıxanlar heç vaxt qalib gəlməyəcəklər, Allahın vədi isə mütləq gerçəkləşəcəkdir.

Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Bu ayə bizə öyüd-nəsihət verir: Allah-təala bizə ən böyük nemət olan Quranı və ən şərəfli peyğəmbəri göndərdi. Bu, bizim üçün böyük bir şərəf və böyük bir imtahandır. Quran bizə gəldi — onu oxuyaq, anlayaq və hökmlərinə əməl edək. Çünki bu kitab bizim dünya və axirət səadətimizin açarıdır. O kitab ki, onunla hidayətə gələn heç vaxt zəlalətə düşməz, ondan üz döndərən isə ən böyük ziyana uğrayar.

Gəlin, müşriklərin etdiyi kimi olmayaq — onlar kitab gəldi deyə inkar etdilər və nəticədə peşman oldular. Biz isə Qurana sarılaq, onu sevək, onunla yaşayaq. Çünki Quran bizim qəlbimizin nuru, yolümuzun işığıdır. Allah-təala bizə bu kitabı anlamağı və onunla əməl etməyi nəsib etsin. Amin.