Ас-Саффат сүресі — Аят 87

1. Сөздердің мағынасы:

• ظَنّ — ой, пікір, болжам, күту деген мағынада. Бұл жерде «не ойлайсыңдар, не күтесіңдер?» деген сұрақ ретінде келеді.
• رَبّ الْعَالَمِينَ — барлық әлемдердің Раббысы, яғни бүкіл жаратылысты жаратып, тәрбиелеп, игілік беріп отырған Аллаһ.

1. Аяттың тәпсірі:

Ибраһим (ғ.с.) өз елінің адамдарына Аллаһтан басқа нәрселерге табынып жүргендерін айтып, оларды ойландырады. Ол оларға: «Сендер Аллаһтан өзгеге құлшылық етіп, Оған серік қосып жүрсіңдер. Енді барлық әлемдердің Раббысымен қайта жүздескен кезде Ол сендерге қандай қарым-қатынас жасайды деп ойлайсыңдар? Ол сендердің бұл істеріңе не дейді, қандай жаза береді деп күтесіңдер?» — деп сұрақ қояды.

Яғни бұл аят адамды ойға шақырады: сен өзіңді жаратып, сансыз игіліктер беріп отырған Раббыңа серік қосып, басқаға бас ұрсаң, ақыретте Оның алдында тұрғанда не болады? Ол әділ де, құдіретті де. Сондықтан бұл сұрақ адамды өз ісінің салдарын ойлауға, теріс жолдан қайтуға шақырады.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Аллаһ — барлық әлемдердің Раббысы, сондықтан құлшылық тек Оған ғана арналуы тиіс.
• Адам баласы әрдайым өз ісінің ақырын, яғни Аллаһтың алдындағы жауапкершілігін ойлап жүруі керек.
• Ибраһим (ғ.с.) сияқты шынайы иман мен таза жүрекпен Аллаһқа бет бұру — әр мұсылманның үлгісі.
• Бұл аят адамды өз ойын түзеуге, Аллаһ туралы дұрыс пікірде болуға шақырады. Аллаһтың рақымынан үміт етіп, әрі Оның әділдігінен қорқып өмір сүру — нағыз бақыттың жолы.
• Ислам — адамды ойлануға, жауапкершілікті сезінуге, Жаратушысын тануға бастайтын дін. Бұл аят соның айқын дәлелі.