Zuxruf surasi — Oyat 79

Kalimalarning ma'nolari:

• أَبْرَمُوا: mustahkamladilar, qat'iy qaror qildilar, puxta reja tuzdilar.
• مُبْرِمُونَ: biz ham mustahkamlovchimiz, (ularning hiylasiga qarshi) qat'iy tadbir ko'ruvchimiz.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo Makka mushriklarining Payg'ambarimiz Muhammad (sollallohu alayhi va sallam)ga qarshi uyushtirgan hiyla-makrlariga javob bermoqda. Ular o'zlarining kufr va dushmanliklarini amalga oshirish uchun turli rejalar tuzib, ularni mustahkamlab, Payg'ambar (s.a.v.)ning da'vatini to'sishga va Islom nurini o'chirishga qat'iy ahd qilgan edilar. Ammo Alloh taolo ularning bu hiylalarini bilib turibdi va ularning rejalariga qarshi o'zining qat'iy va mustahkam tadbirini qo'llaydi. Ya'ni, ular qanchalik hiyla qilmasin, Allohning tadbiri ularning hiylasidan ustundir. Alloh ularni halokatga, xo'rlikka va azobga duchor qilishni iroda qilgan va bu irodani amalga oshirishda hech kim to'siq bo'la olmaydi. Ular qanchalik puxta reja tuzsalar ham, Allohning rejasi ularning rejasidan kuchliroq va mustahkamroqdir.

Foydalar:

1. Alloh taolo o'z Payg'ambarini (s.a.v.) va uning izdoshlarini har qanday dushman hiylasidan himoya qiladi. Mo'min banda hech qachon dushmanlarning kuchi va hiylasidan qo'rqmasligi kerak, chunki Allohning himoyasi hamma narsadan ustundir.
2. Bu oyat mo'minlarga sabr va ishonch bag'ishlaydi. Dushmanlar qanchalik kuchli rejalar tuzsalarda, Allohning tadbiri ularning barchasini barbod qiladi.
3. Musulmon kishi o'z ishlarida Allohga tayanishi va Uning yordamiga ishonishi lozim. Chunki Alloh o'z bandalarining dushmanlariga qarshi eng yaxshi himoyachidir.
4. Bu oyatda kofirlarning hiyla-makrlari hech qachon muvaffaqiyatga erisha olmasligi va ularning oqibati halokat ekanligi haqida ogohlantirish mavjud. Bu esa mo'minlarning qalbini mustahkamlaydi va ularni Alloh yo'lida sabr qilishga undaydi.