Sure Mâide — Ayet 63

Kelime Anlamları:

• Rabbânîyûn: Rabb'e yönelen, ilim ve amel sahibi olan önderler, âlimler.
• Ahrâr: Yahudi bilginleri, din âlimleri.
• İsm: Günah, yalan söz, iftira ve her türlü kötü söz.
• Suht: Haram, haksız kazanç, rüşvet ve insanların mallarını batıl yolla yeme.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, önceki ümmetlerin âlimlerini ve önderlerini şiddetli bir şekilde kınamakta ve onların görevlerini yapmadıklarını haber vermektedir. Onlar, halkın günah sözler söylemesine, yalan konuşmasına, iftira atmasına ve haram lokma yemesine engel olmuyorlardı. Hâlbuki âlimlerin ve önderlerin en önemli vazifesi, insanları kötülüklerden sakındırmak, onlara doğruyu göstermek ve toplumu ıslah etmektir.

Âyet, "Onları, Rabb'e yönelen âlimler ve din bilginleri, günah sözler söylemekten ve haram yemekten menetmeli değil miydi?" buyurarak bu büyük görevin ihmal edilmesini kınamaktadır. Ardından gelen "Yaptıkları şey ne kötüdür!" ifadesi ise hem o günahkâr halkı hem de onları uyarmayan âlimleri kapsamaktadır. Zira kötülüğü önlemeyen, onu işleyen gibidir; hatta âlimlerin bu konudaki vebali daha büyüktür.

Bu âyet, ümmetimize de önemli bir ders vermektedir: İlim sahipleri, toplumun manevi bekçileridir. Onlar, sadece bildiklerini anlatmakla kalmamalı; aynı zamanda yanlış gördüklerinde müdahale etmeli, kötülüğe engel olmalıdırlar. Bir toplumda günahlar yaygınlaşıyor ve kimse ses çıkarmıyorsa, o toplumun helâke doğru gittiğinin işaretidir.

Sevgili kardeşlerim! Bizler de üzerimize düşen sorumluluğu unutmamalıyız. Elimizle, dilimizle ve en azından kalbimizle kötülüğe karşı durmalıyız. Unutmayalım ki iyiliği emredip kötülükten sakındırmak, bu ümmetin en şerefli vasıflarından biridir. Allah'ın rızasını kazanmak isteyen herkes, bu ilâhî emre sarılmalı ve toplumun ıslahı için gayret göstermelidir. Zira bir kişinin hidayetine vesile olmak, dünyaya bedeldir.