Sure Zâriyât — Ayet 19

Kelime Anlamları:

• Hak: Burada farz veya mendup olan pay, hisse.
• Sâil: İsteyen, dilenen, ihtiyacını açıkça bildirip isteyen kimse.
• Mahrûm: İstemeyen, iffetinden dolayı dilenmeyen; ancak ihtiyaç sahibi olduğu halde zengin sanılıp kendisine bir şey verilmeyen kimse.

Tefsir:

Bu mübarek ayet, Allah'ın salih kullarının vasıflarını anlatmaya devam etmektedir. Onlar, mallarını sadece kendi zevkleri ve ihtiyaçları için harcamazlar; bilirler ki o mallarda başkalarının da hakkı vardır. Bu hak, hem farz olan zekâtı hem de nafile olan sadakaları kapsar.

Bu haktan faydalanacak iki grup insan vardır: Birincisi sâildir; yani ihtiyacını açıkça dile getiren, isteyen kimsedir. İkincisi ise mahrûmdur; bu kişi, iffet ve haya sahibi olduğu için ihtiyacını kimseye açmaz, dilenmez. Toplum onu zengin sanır, ancak o gerçekte yoksuldur ve eli boştur. İşte müminler, bu iki kesimi de gözetirler; hem isteyene verirler hem de istemeyen, iffetli yoksulları araştırıp bulurlar ve onların ihtiyaçlarını giderirler.

Bu ayet, Müslüman toplumunun dayanışma ve yardımlaşma ruhunu ne güzel özetlemektedir. Sevgili kardeşim! Bu ayet bize gösteriyor ki, malımız sadece bizim değildir; o, Allah'ın bir emanetidir ve içinde başkalarının da hakkı vardır. Bu bilinçle hareket eden bir mümin, hem isteyene hem de iffetinden dolayı istemeyene ulaşır. Bu davranış, kişinin malını bereketlendirir, kalbini temizler ve toplumda sevgi bağlarını güçlendirir. Unutmayalım ki, veren el, alan elden üstündür ve Allah, infak eden kullarını çok sever. Bu ayet, bize cömertliği ve başkalarının ihtiyaçlarını gözetmeyi öğretirken, aynı zamanda toplumda hiçbir muhtacın unutulmaması gerektiğini de hatırlatmaktadır.