An'om surasi — Oyat 88

Kalimalarning ma'nolari:

• Hudalloh: Allohning hidoyati, ya'ni to'g'ri yo'lga boshlashi.
• Yahdi: Hidoyat qiladi, yo'l ko'rsatadi.
• Lahabita: Bekor bo'lardi, yo'q bo'lib ketardi.
• Ma kano ya'malun: Qilib yurgan amallari.

Tafsir:

Bu zikr qilingan hidoyat — Allohning o'zi beradigan taufiqidir. U buni O'zi xohlagan bandalariga beradi, chunki hidoyat berish butunlay Allohning ixtiyoridadir. U kimni xohlasa, to'g'ri yo'lga boshlaydi va kimni xohlasa, adashtiradi. Bu O'z hikmati va fazli ila amalga oshadi.

Agar shu ulug' payg'ambarlar ham — Alloh ularni asrasin — faraz tariqasida Allohga shirk keltirganlarida edi, ularning qilgan barcha yaxshi amallari bekor bo'lib ketar edi. Chunki shirk — bu amallarni butunlay yo'q qiladigan eng katta gunohdir. Alloh taolo shirk bilan birga qilingan hech qanday amalni qabul qilmaydi. Payg'ambarlar shirkdan mutlaqo pokdirlar, lekin bu yerda Alloh taolo shirkning naqadar og'ir ekanini va u bilan amallar butunlay barbod bo'lishini ta'kidlamoqda.

Foydalar:

• Hidoyat — Allohning in'omi va fazlidir. Bandalar Undan hidoyat so'rashlari va Unga iltijo qilishlari lozim.
• Shirk — barcha amallarni bekor qiluvchi eng katta gunohdir. Shuning uchun inson o'z e'tiqodini shirkdan saqlashi va tavhidni mustahkamlashi kerak.
• Alloh taolo o'z bandalariga rahmli bo'lib, ularni shirkdan ogohlantirmoqda va to'g'ri yo'lga boshlashni O'z zimmasiga olgan.
• Payg'ambarlarning ham shirkdan pok ekanligi ularning maqomi naqadar ulug' ekanini ko'rsatadi, lekin bu bilan birga Allohning adolati va hukmi hammaga barobar ekani ham anglashiladi.