Naba surasi — Oyat 17

Kalimalarning ma'nolari:

• يوم الفصل – (Xalq o‘rtasida hukm chiqariladigan) Ajralish kuni, ya'ni Qiyomat kuni.
• ميقاتًا – Belgilangan vaqt, aniq muddat, va'da qilingan payt.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda Qiyomat kunining muqarrarligini va uning aniq belgilangan vaqtini bayon qilmoqda. "Ajralish kuni" – bu avvalgi va keyingi barcha xalqlar o‘rtasida haq bilan hukm chiqariladigan, yaxshi va yomon amallar bir-biridan ajratiladigan ulug‘ kundir. Bu kun o‘z vaqtida, hech qanday kechiktirilmasdan va oldinga surilmasdan, albatta keladigan aniq bir mav’ud (va’da qilingan) vaqtdir. Bu mav’ud vaqt – Alloh taoloning hikmati bilan belgilangan bo‘lib, u o‘tgan va kelajak barcha ummatlar uchun yagona va umumiydir. Bu kunda har bir inson o‘z amaliga yarasha mukofot yoki jazo olishi uchun qayta tiriltiriladi. Bu oyat Qiyomat kunining haq ekanligini va uning vaqti Allohning ilmida aniq belgilanganini ta’kidlaydi.

Foydalar:

1. Qiyomat kuni – bu shunchaki qo‘rqinchli bir tushuncha emas, balki adolatning to‘liq amalga oshadigan kunidir. Bu kunda har bir mazlumning haqi olinadi, har bir zolim jazosini topadi. Bu esa mo‘min qalbini taskin bilan to‘ldiradi.
2. Bu kunning aniq vaqti belgilangani – Allohning hikmati va rahmatidan dalolatdir. Bandalar bu kunga tayyorgarlik ko‘rishlari, gunohlardan tiyilishlari va yaxshi amallarni ko‘paytirishlari uchun bu vaqt ularga ma’lum qilinmagan, ammo uning muqarrarligi o‘z vaqtida kelishi ta’kidlangan.
3. Ushbu oyat mo‘minlarga umid baxsh etadi: bu dunyoda adolat topa olmaganlar, zulm va sitam ko‘rganlar uchun Qiyomat kuni – haqiqiy adolat maskanidir. Shu sababli mo‘min bu dunyoda sabr qiladi va Allohning va’dasiga ishonadi.
4. Qiyomat kuni "ajralish kuni" ekani – bu kunda haq batil, yaxshi yomon, mo‘min kofir o‘rtasida butunlay ajratilishini bildiradi. Bu esa insonni bu dunyoda to‘g‘ri yo‘lni tanlashga va noto‘g‘ri yo‘llardan yiroq bo‘lishga undaydi.