Abasa surasi — Oyat 31

Kalimalarning ma'nolari:

• Fākihah (فَاكِهَةً): turli xil mevalar, rang-barang va lazzatli ho‘l meva-chevalar.
• Abb (أَبًّا): chorva mollari yeydigan o‘t-o‘lan, yaylov o‘tlari va ko‘kalamzorlar.

Tafsir:

Alloh taolo insonning rizqi va oziq-ovqatini yaratishdagi qudratini eslatib, yer yuziga yomg‘ir suvini quyganini, so‘ngra yerni yorib, undan har xil o‘simliklarni o‘stirganini bayon qiladi. Bu o‘simliklar orasida: donlar (bug‘doy, arpa va boshqalar), uzum, yashil o‘t-o‘lanlar (chorva uchun), zaytun, xurmo, baland bo‘yli daraxtlarga ega bog‘lar, turli xil mevalar va chorva mollari yeydigan o‘tlar bor. Bularning barchasi insonlar va ularning chorva hayvonlari bahramand bo‘lishi uchun yaratilgan. Ya’ni, Alloh taolo yerdan insonlar uchun ham, ularning hayvonlari uchun ham oziq-ovqat chiqarib bergan. Bu ne’matlarning barchasi Allohning rahmati va inoyati bilan bo‘lib, inson shu yerdan o‘zining taomini, chorvasi esa o‘z yemishini topadi.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonga Allohning cheksiz ne’matlarini eslatib, shukr qilishga undaydi. Inson har kuni yeydigan non, meva va boshqa taomlar Allohning buyuk inoyati ekanini anglab, Unga shukr qilishi lozim.
• Alloh taolo insonning o‘zini ham, uning chorva hayvonlarini ham ta’minlaganini ko‘rsatib, insonning hayvonlarga bo‘lgan ehtiyoji va ularga g‘amxo‘rlik qilishi kerakligini o‘rgatadi.
• Bu oyat insonni tabiatdagi o‘simliklar va mevalar ustida tafakkur qilishga, Allohning qudrati va hikmatini anglashga chorlaydi. Yerdan chiqayotgan har bir narsa Allohning rahmati bilan ekanini bilish imonni mustahkamlaydi.
• Inson o‘z rizqini topish uchun mehnat qilishi, yer yuzida Alloh yaratgan ne’matlardan foydalanishi va ularni zoye qilmasligi kerak. Bu esa islomda mehnat va halol rizq topishning qadrini oshiradi.