A'lo surasi — Oyat 9

Kalimalarning ma'nolari:

• فَذَكِّرْ: nasihat qil, eslat.
• الذِّكْرَى: nasihat, eslatma, pand-nasihat.

Tafsir:

Ey Rasululloh! Alloh senga osonlashtirgan va vahiy orqali yuborgan narsa bilan qavmingni nasihat qil, ularni o'zlari uchun yaxshi bo'lgan narsalarga da'vat et. Lekin eslatma va nasihatdan foyda ko'radigan, uni qabul qiladigan kishilarga xos ravishda nasihat qil. Nasihatni qabul qilmaydigan, aksincha, u nasihat ularning faqat tundligi va yuz o'girishini ziyoda qiladigan kishilarni eslatish bilan o'zingni qiynama. Chunki sizning vazifangiz yetkazishdir, hidoyat qilish esa Allohning qo'lidadir. Bu nasihat Qur'on orqali bo'lib, u foyda bersin yoki bermasin, siz o'z vazifangizni ado etasiz. Ammo kimdan nasihatning foyda berishi kutilsa, o'shanga alohida e'tibor qaratish lozim.

Foydalar:

1. Da'vat va nasihat ishida donishmandlik zarur — har kimga uning holatiga mos tarzda munosabatda bo'lish kerak. Nasihatni qabul qiladigan kishilarga e'tibor qaratish, nasihatni rad etuvchilar bilan vaqtni behuda o'tkazmaslik — bu Payg'ambarimizning (sollallohu alayhi vasallam) yo'l-yo'riqlaridandir.
2. Bu oyat musulmonlarga o'z vazifalarini bajarishda g'ayrat va sabr bag'ishlaydi. Natija Allohning ixtiyorida ekanini bilish, da'vatchining qalbini taskin beradi va uni umidsizlikka tushishdan saqlaydi.
3. Nasihatning maqsadi — odamlarning yaxshilikka yuzlanishi va foyda olishidir. Shuning uchun nasihatni samarali qilish uchun vaqt, joy va uslubni to'g'ri tanlash — islomiy odob-axloqning go'zal ko'rinishidir.
4. Qur'on — eng buyuk nasihat manbaidir. U orqali qilingan da'vat qalblarga ta'sir qiladi, chunki u Allohning kalomidir. Bu musulmonlarni Qur'onga yuzlanib, undan pand-nasihat olishga chorlaydi.