Sure A'lâ — Ayet 9

Kelime Anlamları:

• فَذَكِّرْ: Öğüt ver, hatırlat.
• إِن نَّفَعَتِ الذِّكْرَى: Eğer öğüt/hatırlatma fayda verirse.

Tefsir:

Ey Peygamber! Sana vahyettiğimiz Kur’an ile insanlara öğüt ver, onları uyar ve hatırlat. Bu hatırlatmanın fayda vereceğini umduğun kimselere özellikle öğüt ver; onları hayırlı olana yönlendir. Ancak öğüdün fayda etmeyeceğini, sadece inat ve kaçışlarını artıracağını bildiğin kimseler için kendini yorma, onlara aşırı ısrar etme. Çünkü senin görevin tebliğ etmek ve hatırlatmaktır; hidayet vermek Allah’a aittir. Bu emir, öğüdün fayda verdiği sürece geçerlidir; faydasız olduğu durumda ise terk edilmesi uygun görülmüştür. Bazı âlimlere göre bu ifade, “Öğüt ver; fayda etsin veya etmesin” anlamındadır; yani hatırlatma görevi her hâlükârda yerine getirilmelidir, ancak asıl hedef, fayda görecek kalplere ulaşmaktır.

Çıkarılan Faydalar:

Bu âyet, İslam’ın davet ve tebliğ metodunun ne kadar hikmetli ve merhametli olduğunu gösterir. Müslüman, insanlara öğüt verirken sonucu Allah’a bırakmalı, kendini üzüp yormamalıdır. Öğüdün kabul edilmesi için muhatabın durumunu gözetmek, zamana ve kişiye göre davranmak da bu âyetten anlaşılan güzel bir edeptir. Ayrıca bu âyet, tebliğde ısrarın değil, samimiyetin ve hikmetin esas olduğunu öğretir; böylece Müslüman, karşılık göremediğinde ümitsizliğe kapılmaz, görevini yapmanın huzuruyla yoluna devam eder. Bu da kişiyi hem dünyada hem ahirette kurtuluşa götüren bir ahlâktır.