Sure Bakara — Ayet 270

Kelime Anlamları:

• Nafaka (نفقة): Harcanan mal, para veya her türlü maddi imkân.
• Nezr (نذر): Kişinin kendisine farz olmadığı hâlde, Allah'a yaklaşmak için bir ibadeti veya hayrı kendine vacip kılması, adaması.
• Zalimler (الظالمين): Allah'ın emirlerini çiğneyen, hakları yerinde kullanmayan, mallarını yanlış yerlere harcayan veya Allah yolunda harcamaktan kaçınan kimseler.
• Ensar (أنصار): Yardımcılar, destekçiler, koruyucular.

Tefsir:

Ey müminler! Allah yolunda harcadığınız her şeyi, ister az ister çok olsun, ister maldan ister başka bir şeyden olsun, Allah elbette bilir. Siz bir nafaka verdiğinizde veya bir nezir adadığınızda —ki bu, kendinize vacip kıldığınız bir ibadet veya hayır işidir— Allah bunun tamamını görür, işitir ve bilir. Hiçbir şey O'ndan gizli kalmaz. O, sizin niyetlerinizi de bilir; samimi olarak O'nun rızasını mı gözettiniz, yoksa gösteriş mi yaptınız? Hepsi kayıt altındadır.

Bu müjde, Allah'ın kullarına olan rahmetinin bir tecellisidir. Çünkü Allah, yapılan hiçbir hayrı boşa çıkarmaz. Verdiğiniz sadaka, yaptığınız iyilik, adadığınız nezir — hepsi Allah katında muhafaza edilir ve karşılığı en güzel şekilde verilecektir. Bu, müminler için büyük bir müjde ve teşviktir. Sakın ha, "Bu kadar küçük bir iyilik ne fark eder?" demeyin. Allah'ın ilmi her şeyi kuşatmıştır; sizin farkında olmadığınız veya önemsemediğiniz bir iyilik bile O'nun katında değerlidir.

Ancak bu ayetin sonunda önemli bir uyarı vardır: "Zalimlerin hiçbir yardımcısı yoktur." Zalimler kimlerdir? Mallarını Allah yolunda harcamayanlar, hak ettikleri yere değil de gösterişe, israfa, harama harcayanlar; Allah'ın koyduğu sınırları aşanlar ve O'nun emirlerine sırt çevirenler. İşte böyleleri, kıyamet gününde kendilerini Allah'ın azabından kurtaracak hiçbir yardımcı, hiçbir destekçi bulamayacaklardır. Ne malı, ne makamı, ne de dostları onları kurtarabilir.

Ey aziz mümin! Bu ayet sana iki şey öğretiyor: Birincisi, yaptığın her hayrın Allah katında karşılığı olduğunu bil ve asla hayır yapmaktan geri durma. İkincisi, sakın Allah'ın sınırlarını aşma; malını O'nun rızasına uygun yerlerde harca, O'nun emirlerine karşı gelme. Unutma ki, Allah'a sırtını dönenlerin sığınacakları hiçbir yer yoktur. Ama O'na yönelenler, O'nun rahmetine ve cennetine kavuşacaklardır. Bu, Allah'ın vaadidir ve O, vaadinden asla dönmez.