સૂરા અલ-બકરા — આયત 60

શબ્દોની સમજૂતી:

• اسْتَسْقَىٰ: પાણી માંગ્યું, પોતાની કોમ માટે પાણીની પ્રાર્થના કરી.
• عَصَاكَ: તમારી લાકડી.
• الْحَجَرَ: પથ્થર.
• فَانفَجَرَتْ: તો ફૂટી નીકળ્યું, વહેવા લાગ્યું.
• اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا: બાર ઝરણાં.
• مَشْرَبَهُمْ: તેમના પાણી પીવાનું સ્થળ.
• تَعْثَوْا: તમે ઉપદ્રવ કરો, ફસાદ ફેલાવો.
• مُفْسِدِينَ: ફસાદ કરનારા બનીને.

આયતની તફસીર:

યાદ કરો જ્યારે મૂસા (અલૈહિસ્સલામ)એ પોતાની કોમ માટે અલ્લાહ પાસે પાણી માંગ્યું, કારણ કે તેઓ રણમાં તરસથી વ્યાકુળ થઈ ગયા હતા. ત્યારે અમે તેમને કહ્યું: તમારી લાકડી પથ્થર પર મારો. જ્યારે તેમણે લાકડી મારી, તો તે પથ્થરમાંથી બાર ઝરણાં ફૂટી નીકળ્યાં — જેટલા તેમની કોમના કબીલા હતા. દરેક કબીલાને તેમના પાણી પીવાનું ચોક્કસ સ્થળ જાણીતું કરાવવામાં આવ્યું, જેથી તેમની વચ્ચે કોઈ ઝઘડો કે વિવાદ ન થાય. અને અમે તેમને કહ્યું: અલ્લાહે આપેલી રોજીમાંથી ખાઓ અને પીઓ, અને ધરતી પર ફસાદ ફેલાવતા ન ફરો.

આ ઘટના બની ઇસ્રાઈલની સંતાનો માટે રણમાં (તીહમાં) જ્યારે તેઓ તરસથી પીડાઈ રહ્યા હતા. મૂસા (અલૈહિસ્સલામ)એ નમ્રતાપૂર્વક અલ્લાહ તઆલા સમક્ષ દુઆ કરી, અને અલ્લાહે તેમની દુઆ કબૂલ કરી. પથ્થરમાંથી પાણીના બાર ઝરણાં વહેવા લાગ્યાં — જે સંખ્યા તેમના બાર કબીલાઓની હતી. દરેક કબીલાને એનું નિર્ધારિત સ્થળ ખબર હતું, જેથી કોઈ બીજાના ભાગમાં દખલ ન કરે અને કોઈ વિવાદ ન થાય. આ પાણી અને ખોરાક — મન્ન અને સલવા — બધું અલ્લાહની તરફથી મળતું હતું, કોઈ મહેનત કે મુશ્કેલી વગર. એટલા માટે અલ્લાહે તેમને આદેશ આપ્યો: આ રોજી ખાઓ-પીઓ અને ધરતી પર ઉપદ્રવ ન કરો, ફસાદ ન ફેલાવો.

આયતમાંથી મળતા ફાયદા અને શીખ:

1. અલ્લાહ પર ભરોસો રાખવો: જ્યારે મુશ્કેલી આવે ત્યારે અલ્લાહ તરફ પાછા ફરવું અને દુઆ કરવી — તે જ સાચો ઉપાય છે. મૂસા (અલૈહિસ્સલામ)એ દુઆ કરી અને અલ્લાહે તરત જવાબ આપ્યો.
2. અલ્લાહની કુદરતની નિશાની: પથ્થર જેવી કઠોર વસ્તુમાંથી પણ અલ્લાહ પાણી કાઢી શકે છે. આ દર્શાવે છે કે અલ્લાહ દરેક વસ્તુ પર કાબૂ ધરાવે છે — જ્યાં કોઈ રસ્તો ન દેખાય ત્યાં પણ તે રસ્તો બનાવી શકે છે.
3. એકતા અને વ્યવસ્થા: દરેક કબીલાને તેમનું અલગ સ્થળ આપવામાં આવ્યું, જેથી ઝઘડો ન થાય. આ શીખવે છે કે સમાજમાં વ્યવસ્થ