Sure Nûr — Ayet 15

Kelime Anlamları:

• تَلَقَّوْنَهُ: Onu birbirinizden alıyor, ağızdan ağıza aktarıyordunuz.
• تَحْسَبُونَهُ: Onu sanıyordunuz, zannediyordunuz.
• هَيِّنًا: Kolay, önemsiz, küçük bir iş.
• عَظِيمٌ: Büyük, ağır (günah ve vebal açısından).

Tefsir:

Bu ayet, İfk Olayı (Hz. Aişe annemize iftira edilmesi) sırasında müminlerin içine düştüğü tehlikeli bir durumu gözler önüne seriyor. Allah Teâlâ, o gün yaşananları hatırlatarak şöyle buyuruyor: O iftirayı dillerinizle birbirinizden alıyor, hiçbir bilgiye ve delile dayanmadan ağızlarınızla söylüyordunuz. Oysa bu, dilinizle söylediğiniz ama kalbinizde bilgiye dayanmayan, doğruluğunu asla tasdik edemeyeceğiniz bir sözdü. Dahası, bu büyük vebali küçümsüyor, "Ne var bunda?" diyerek hafife alıyordunuz. Hâlbuki bu söz, Allah katında çok büyük bir günahtır; çünkü hem yalan söylemek hem de masum bir insanı suçlamak gibi iki ağır günahı birden içinde barındırıyordu.

Bu ayet, müminlere çok önemli bir ders veriyor: Dil, insanın en tehlikeli uzuvlarından biridir. Bir sözü duyar duymaz, doğruluğunu araştırmadan, bilgi sahibi olmadan yaymak, insanı farkında olmadan büyük günahlara sürükleyebilir. Özellikle iftira ve dedikodu, hem bireyin hem de toplumun huzurunu bozan, masum insanların hayatını karartan ağır suçlardandır. Mümin, dilini korumalı, hakkında bilgisi olmayan hiçbir sözü söylememeli ve başkalarına da aktarmamalıdır.

Sevgili kardeşim, bu ayet bizlere ne kadar hayati bir uyarı yapıyor! Günümüzde sosyal medya ve iletişim araçları sayesinde bir haber saniyeler içinde binlerce kişiye ulaşıyor. Ancak bu hız, çoğu zaman doğruluktan uzaklaşmamıza neden oluyor. Bir sözün doğruluğunu araştırmadan paylaşmak, tıpkı o günkü müminler gibi bizim de büyük bir vebal altına girmemize sebep olabilir. Unutmayalım ki Allah katında hiçbir söz önemsiz değildir; her söz kaydedilmekte ve hesabı sorulacaktır. Bu yüzden dilimizi ve kalemimizi (parmaklarımızı) hayırlı sözler için kullanalım, hakkında bilgimiz olmayan şeylerin peşine düşmeyelim. Zira Allah Teâlâ, İsrâ Suresi'nde de "Hakkında bilgin olmayan şeyin peşine düşme; çünkü kulak, göz ve kalp, bunların hepsi ondan sorumludur" buyurmuştur. Bu dünyada sözlerimizle kazanacağımız sevaplar da günahlar da bizimdir; ahirette hepsi karşımıza çıkacaktır. Öyleyse dilimizi gıybet, iftira ve yalandan koruyup; doğru, güzel ve faydalı sözlerle süsleyelim ki hem dünyada huzur bulalım hem de ahirette kurtuluşa erenlerden olalım.