Sure Furkân — Ayet 17

Kelime Anlamları:

• Yahşuruhum: Onları (mahşerde) toplar, bir araya getirir.
• Mâ ya'büdûn: Taptıkları şeyler (putlar, melekler, İsa, cinler vb.).
• E dalaltüm: Siz mi saptırdınız?
• Dallû: Kendileri mi sapıttılar?
• Sebîl: Yol, doğru yol.

Tefsir:

Kıyamet günü geldiğinde, Allah Teâlâ müşrikleri ve onların Allah'ı bırakıp taptıkları her şeyi bir araya toplayacaktır. Bu toplanma, hesap için değil, azarlama ve kınama içindir. Allah, taptıkları varlıklara hitaben, müşrikleri utandırmak ve onların bahanelerini kesmek için şöyle buyuracaktır: "Siz mi saptırdınız bu kullarımı? Siz mi onlara 'Bize ibadet edin' diye emrettiniz ve onları doğru yoldan çıkardınız? Yoksa onlar mı kendi başlarına, sizin emriniz olmaksızın doğru yolu bulamayıp sapıttılar?"

Bu soru, aslında bir kınama ve azarlama üslubudur. Zira Allah, her şeyi bilendir; O, neyin ne olduğunu en iyi bilendir. Fakat bu soru, müşriklerin gözü önünde, taptıkları varlıkların acizliğini ortaya koymak ve onların hiçbir şeye güçlerinin yetmediğini göstermek içindir. Taptıkları varlıklar (melekler, İsa, cinler veya putlar) bu soruya cevap veremeyecek, hiçbir şey diyemeyeceklerdir. Böylece müşrikler, taptıklarının ne kadar aciz olduğunu görecek ve pişmanlıkları daha da artacaktır.

Bu ayet, bizlere şu önemli dersi vermektedir: Kıyamet gününde hiçbir mazeret geçerli olmayacaktır. Bugün Allah'tan başkasına kulluk edenler, o gün taptıklarının kendilerine hiçbir fayda sağlayamayacağını göreceklerdir. O halde, bu dünyada iken yalnızca Allah'a yönelmeli, O'na ibadet etmeli ve O'nun rızasını kazanmaya çalışmalıyız. Unutmayalım ki, Allah'ın rahmeti geniştir; tövbe kapısı açıktır. Kim bu dünyada iken şirkten ve günahtan dönerse, Allah onu bağışlar ve cennetine koyar. Bu ayet, aynı zamanda bizlere, Allah'ın adaletini ve kullarına olan merhametini hatırlatır; O, kimseyi haksız yere cezalandırmaz, ancak hak eden de cezasını bulacaktır.