Сураи Аш-Шуара — Оят 137

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

— «خُلُق»: дар ин ҷо ба маънои одат, равиш, тарзи зиндагӣ ва анъанаҳои қадимӣ меояд, на ба маънои хислатҳои ахлоқӣ.

— «الأَوَّلِين»: гузаштагон, наслҳои пеш аз мо буда.

1. Тафсири оят:

Худованди мутаъол аз забони инкорандагони ҳақиқат хабар медиҳад, ки онҳо гуфтанд: «Ин чизе, ки ту моро ба он даъват мекунӣ, ҷуз одат ва равиши гузаштагони мо нест. Ин танҳо анъана ва тарзи зиндагии наслҳои пешин аст, ки онҳо низ ҳамин тавр зиндагӣ мекарданд. Ин гуфтаҳои ту на дастури Худо, балки сохтаи худи ту аст. Мо бар он чи мекунем, азоб нахоҳем дид ва ба ҳисобу китоб кашида намешавем.»

Онҳо мехостанд бигӯянд, ки ҳаёти инсонӣ — сарватмандӣ ва камбағалӣ, неъмат ва сахтӣ — ҳама аз гардиши рӯзгор ва тақдири табиат аст, на имтиҳон ва озмоише аз ҷониби Парвардигор. Ба гумони худ, ин ҳолатҳо ҳамеша дар байни мардум вуҷуд доштаанд ва касе барои онҳо ҷазо намедиҳад. Онҳо инкор мекарданд, ки ин ҳама санҷиш ва имтиҳони Худост ва одамон дар баробари он масъул хоҳанд буд.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва одамонро ба Ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

— Ин оят нишон медиҳад, ки Қуръони Карим бисёр оқилона ва бо далел бо шубҳаҳои инкорандагони ҳақиқат мубориза мебарад ва ба саволҳои асосии зиндагии инсон ҷавоби равшан медиҳад.

— Қуръон моро огоҳ мекунад, ки набояд гумон кунем, ки ҳаёти ин дунё танҳо як силсилаи тасодуфҳо ва одатҳои гузаштагон аст; балки ҳамаи неъматҳо ва сахтиҳо имтиҳоне аз ҷониби Парвардигори меҳрубон аст, то инсон сабр ва шукрро ёд гирад.

— Ислом даъват мекунад, ки инсон ба ҷои пайравӣ кардани анъанаҳои беасос ва хурофоти гузаштагон, ба ақл ва далели дуруст такя кунад ва роҳи рост ва ҳақиқатро пайдо намояд.

— Ин оят ба мо меомӯзад, ки ҳаёти ҷовидон ва ҳисобу китоб дар пеши Худо ҳақиқат аст ва инкор кардани он ҳеҷ гоҳ инсонро аз масъулият озод намекунад.

— Қуръони Карим китоби ҳидоят ва раҳмат аст; он ба мо роҳи зиндагии шоиста, пур аз имон, шукр ва масъулиятро нишон медиҳад ва дилҳоро ба сӯи Парвардигори ягона ҷалб мекунад.