Shu'aro surasi — Oyat 137

Kalimalarning ma'nolari:

• Xuluq: Bu yerda din, odat va axloq ma'nolarida kelgan.
• Avvalin: O'tgan ummatlar, qadimgi xalqlar.

Tafsir:

Qavmi Nuh payg'ambar alayhissalomning da'vatiga qarshi chiqib, o'jarlik va takabburlik bilan shunday dedilar: "Bu da'vat va bu din — faqat o'tgan ajdodlarimizdan qolgan odat va an'analardir. Biz ularning yo'lidan boramiz, chunki bu bizning ota-bobolarimizning dini va hayot tarzidir. Ular ham shunday yashaganlar, biz ham shunday yashaymiz. Sen bizni qaytarayotgan narsa — yangi bir bid'atdir, biz esa o'tganlarning yo'lidan ketamiz. Biz bu qilayotgan ishlarimiz uchun azoblanmaymiz ham, chunki bu azob haqidagi gaplaring — yolg'on va asossizdir."

Ular o'zlarining butparastlik va gunohkorona hayotlarini oqlash uchun o'tgan ajdodlarning yo'lini bahona qilib oldilar. Ular payg'ambarning ogohlantirishlarini mensimay, o'limdan keyin qayta tirilish va hisob-kitobni inkor etdilar. Ularning fikricha, hayot faqat shu dunyodan iborat bo'lib, o'limdan keyin hech qanday jazo yoki mukofot yo'q edi. Shuning uchun ular Nuh alayhissalomning da'vatini eski avlodlarning odati, xolos, deb hisobladilar.

Foydalar:

1. O'tgan ajdodlarning yo'lini ko'r-ko'rona taqlid qilish haqiqatdan adashishga sabab bo'ladi. Har bir inson o'z aqli bilan haqiqatni izlashi va Allohning diniga ergashishi lozim.
2. Payg'ambarlarning da'vatiga qarshi chiqish va ularni yolg'onchilikka ayblash — eski ummatlarning odatiy illati bo'lib, bundan saboq olish kerak.
3. Inson o'z gunohlarini oqlash uchun bahona izlamasligi, balki tavba qilib, to'g'ri yo'lga qaytishi kerak.
4. Allohning azobi haqidagi ogohlantirishlarni yolg'on deb hisoblash — katta xato va halokatga olib boradigan yo'ldir.