Sure Şuarâ — Ayet 75

Kelime Anlamları:

• E fe raeytüm: "Gördünüz mü?" veya "Hiç düşündünüz mü?" anlamında bir soru edatıdır. Burada kınama ve hayret ifade eder.
• Mâ küntüm ta'büdûn: "Tapmakta olduğunuz şeyler" yani putlar ve ilah edindikleri varlıklar.

Tefsir:

Hz. İbrahim (a.s.), kavmine bu sözü söylerken onları düşünmeye ve akıllarını kullanmaya davet ediyor. Onlara diyor ki: "Siz, Allah'ı bırakıp da taptığınız bu putları hiç düşünerek, akıl süzgecinden geçirerek gördünüz mü? Onlar ne işitir, ne görür, ne fayda ne de zarar verebilirler. Sizin ve geçmiş atalarınızın taptığı bu varlıklar, aslında hiçbir şeye güç yetiremeyen aciz nesnelerdir."

Hz. İbrahim bu sözüyle kavmini derin bir tefekküre çağırıyor. Onlara, taptıkları şeylerin gerçek mahiyetini sorgulamalarını istiyor. Burada önemli olan, insanın inandığı ve taptığı şeyin ne olduğunu bilmesi, onu akıl ve mantık süzgecinden geçirmesidir. Putlar, taştan ve tahtadan yontulmuş cansız varlıklardır; ne kendilerine ne de tapanlara hiçbir faydaları yoktur.

Bu ayet, bizlere de önemli bir ders vermektedir: İbadet ettiğimiz, değer verdiğimiz, hayatımızı yönlendiren her şeyi sorgulamalıyız. Gerçek ibadete layık olan yalnızca Allah'tır. O, her şeyi yaratan, yaşatan, rızık veren, hastalıklarda şifa veren, öldüren ve dirilten tek kudret sahibidir. İnsan, hayatını bu bilinçle yaşarsa, hiçbir zaman yanlış yola sapmaz.

Sevgili kardeşlerim, Hz. İbrahim'in bu çağrısı aslında hepimize yöneliktir. Bizler de hayatımızda nelere gönül verdiğimize, nelere değer atfettiğimize bir bakalım. Acaba bizim de hayatımızda Allah'ın yerini tutmaya çalışan, O'na ortak koştuğumuz "putlarımız" var mı? Mal, makam, şöhret, nefsin arzuları... Bunların hepsi, gönlümüzde Allah'ın yerini alırsa, biz de o kavmin durumuna düşebiliriz. Oysa kurtuluş, Hz. İbrahim gibi şirkten arınmış, tertemiz bir tevhid inancına sarılmaktadır. Rabbimiz, bizleri de Hz. İbrahim'in izinden giden, aklını ve kalbini yalnızca O'na adayan kullarından eylesin.