آل عمران سۈرىسى — ئايەت 67

1) لۇغەت ئىزاھاتى

• حەنىف : بىر تەرەپكە مايىل بولغان، بۇ يەردە ھەق دىنغا يۈزلىنىپ، باتىل دىنلاردىن يىراق بولغان دېگەن مەنىدە.
• مۇسلىم : ئاللاھقا بويسۇنغۇچى، ئىتائەت قىلغۇچى دېگەن مەنىدە.
• مۇشرىك : ئاللاھقا شېرىك كەلتۈرگۈچىلەر، يەنى ئاللاھتىن باشقىغا چوقۇنغۇچىلار.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى

ئاللاھ تەئالا بۇ ئايەتتە ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ يەھۇدىي ياكى ناسارا بولمىغانلىقىنى ئېنىق بايان قىلىدۇ. چۈنكى يەھۇدىيلىك ۋە ناسارالىق ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامدىن كېيىن پەيدا بولغان، ئۇنىڭ زامانىدا بۇ دىنلار مەۋجۇت ئەمەس ئىدى. ئىبراھىم ئەلەيھىسسالام ھەق دىنغا يۈزلىنىپ، باتىل دىنلارنىڭ ھەممىسىدىن يىراق تۇرغان، ئاللاھقا تەنھا بويسۇنغان، ئۇنىڭغا ھېچ نەرسىنى شېرىك قىلمىغان بىر مۇسۇلمان ئىدى. ئۇ مۇشرىكلاردىن ئەمەس ئىدى. مۇشرىك ئەرەبلەر ئۆزلىرىنى ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ مىللىتىدە دەپ دەۋا قىلغان بولسىمۇ، ئەمەلىيەتتە ئۇلار ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ يولىدا ئەمەس ئىدى. ئىبراھىم ئەلەيھىسسالام ھەر قانداق شېرىكتىن پاك بولغان بىر ئىمان ئىگىسى ئىدى.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار

• ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ ھەق دىنى ئىسلام ئىكەنلىكىنى، ئۇنىڭ ھەر قانداق باتىل دىندىن پاك ئىكەنلىكىنى بىلىش، ئىسلامنىڭ ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ يولىنىڭ داۋامى ئىكەنلىكىنى چۈشىنىش.
• ئاللاھقا تەنھا بويسۇنۇش، ھېچ نەرسىنى شېرىك قىلماسلىق ۋە ھەق دىنغا يۈزلىنىشنىڭ مۇھىملىقىنى تونۇش.
• ئىسلام دىنىنىڭ ئادەمنى باتىل دىنلاردىن ۋە شېرىكتىن ساقلاپ، ھەقىقىي ئازادلىق ۋە پاكلىققا يېتەكلەيدىغانلىقىنى ھېس قىلىش.
• ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ ئۈلگىسىنى ئېلىپ، ئىماندا چىن بولۇش، ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىغا ئىتائەت قىلىش ۋە شېرىكتىن يىراق تۇرۇش.
• بۇ ئايەت ئىسلامنىڭ ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ ھەقىقىي دىنى ئىكەنلىكىنى، مۇسۇلمانلارنىڭ ئۇنىڭ ئەۋلادلىرى ۋە ئەگەشكۈچىلىرى ئىكەنلىكىنى ئوتتۇرىغا قويۇپ، ئىسلامغا بولغان ئىشەنچ ۋە مۇھەببەتنى كۈچەيتىدۇ.