سوره احزاب — آيت 62

1) ڪلمات جي معنيٰ ۽ وضاحت:

• سُنَّةَ اللهِ: الله جو مقرر ڪيل طريقو ۽ قانون.
• خَلَوْا: گذري ويا، اڳي ئي ٿي گذريا.
• تَبْدِيلًا: تبديلي، مٽا سٽا، ڦيرڦار.

2) آيت جي تفسير:

هيءَ آيت ان حقيقت کي واضح ڪري ٿي ته منافقن سان الله جو معاملو هميشه هڪ جهڙو رهيو آهي. جڏهن به ڪنهن قوم ۾ نفاق پيدا ٿيو ۽ اهي منافق پنهنجي اندر جي بيماري ظاهر ڪرڻ لڳا، تڏهن الله جو مقرر ڪيل قانون لاڳو ٿيو ۽ انهن کي دنيا ۾ به ذلت ۽ شڪست نصيب ٿي. اهو الله جو اٽل قانون آهي جيڪو اڳين گذري ويل قومن ۾ به رهيو آهي. نبي ڪريم ﷺ کي تسلي ڏني پئي وڃي ته هيءَ ساڳي سُنّت يعني الله جو طريقو تنهنجي دشمنن ۽ منافقن لاءِ به لاڳو ٿيندو. الله جو هي قانون هر دور ۾ هڪجهڙو ۽ ثابت آهي، ان ۾ ڪڏهن به ڪا تبديلي يا ڦيرڦار نٿي اچي. جيئن اڳ ۾ منافقن جو انجام خراب ٿيو، تيئن هميشه ٿيندو رهندو.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• هيءَ آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته الله جو انصاف ۽ قانون هميشه هڪجهڙو رهندو آهي، ان ۾ ڪا به مٽا سٽا نٿي ٿئي.
• منافقي ۽ دوکي جو انجام هميشه خراب ٿيندو آهي، چاهي ڪنهن به زماني ۾ هجي.
• ايمان وارن لاءِ تسلي ۽ همت آهي ته ظالم ۽ منافق جيترو به زور لڳائن، الله جو قانون کين ضرور پڪڙيندو.
• هيءَ آيت اسان کي سچائي ۽ اخلاص جي طرف راغب ڪري ٿي ته اسان پنهنجي اندر ۾ نفاق ۽ ريا کان پاڪ رهون.
• قرآن مجيد جي حڪمت ۽ الله جي علم جي وسعت جو ثبوت آهي ته اڳين قومن جي تاريخ ۾ به ساڳيا قانون لاڳو رهيا.
• اسلام ۽ قرآن تي ايمان رکندڙن لاءِ هيءَ آيت اميد ۽ يقين جو پيغام آهي ته حق جي راهه ۾ ثابت قدم رهڻ ئي ڪاميابي آهي.