Sure Sâffât — Ayet 35

Kelime Anlamları:

• İstikbâr (يستكبرون): Büyüklenmek, kibirlenmek, hakka boyun eğmeyi reddetmek, kendini büyük görüp tevazu göstermemek.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, o azgın müşriklerin dünyadaki hazin hallerini haber veriyor. Onlar, kendilerine "Lâ ilâhe illallah" — yani "Allah'tan başka hiçbir ilâh yoktur" — denildiğinde, bu kelime-i tevhîdi işittiklerinde ve ona iman etmeye, gereğince yaşamaya davet edildiklerinde büyüklenirlerdi. Bu daveti kabul etmeyi, bu hakikate boyun eğmeyi kibirlerine yediremezlerdi.

Onların bu istikbârı, sadece kelimeyi reddetmekten ibaret değildi; aynı zamanda bu kelimeyi getiren Peygamber'e ve onun getirdiği tüm hakikatlere karşı da bir büyüklenmeydi. Çünkü "Lâ ilâhe illallah" demek; putları, hevâ ve hevesleri, bütün sahte ilâhları reddedip yalnızca Allah'a kul olmayı kabul etmek demektir. Bu ise onların çıkarlarına, makamlarına ve atalarından devraldıkları batıl geleneklerine ağır geliyordu.

Kibir, insanı haktan alıkoyan en büyük engeldir. Onlar, hakikat karşısında mütevazı olup teslim olacakları yerde, kibirlenerek yüz çevirdiler. Hâlbuki kibir, Allah'ın en çok buğzettiği huylardandır. İnsanı helâke sürükleyen bu hastalık, onları dünyada azgınlığa, âhirette ise ebedî hüsrana götürdü.

Bu âyet, biz Müslümanlar için çok önemli bir derstir: Hak ne zaman karşımıza çıkarsa çıksın, kim tarafından söylenirse söylensin, gönül rahatlığıyla kabul etmeli ve teslim olmalıyız. Tevazu, imanın alametidir; kibir ise küfrün ve cehaletin alametidir. Allah'a iman eden bir kul, kibirlenmez; bilakis Rabbi karşısında boynunu büker, O'na teslim olur.

Unutmayalım ki kurtuluş ancak "Lâ ilâhe illallah" kelimesine gönülden sarılmakla, onu yaşamakla ve onun gerektirdiği teslimiyeti göstermekle mümkündür. Bu kelime, cennetin anahtarıdır; ama bu anahtarın dişleri, kibirden arınmış samimi bir kalple ve bu kelimenin hakkını vererek yaşamaktır. Allah hepimizi kibir ve gururdan muhafaza etsin, tevazu ve teslimiyetle hakka tâbi olanlardan eylesin. Âmin.