Sure Zümer — Ayet 57

Kelime Anlamları:

• Hedânî (هداني): Beni hidayete erdirirdi, doğru yola iletirdi.
• Müttakîn (المتقين): Allah'a karşı gelmekten sakınanlar, O'nun emirlerini yerine getirip yasaklarından kaçınanlar.

Tefsir:

Bu ayet, kıyamet gününde kişinin pişmanlık ve özür dileme hallerinden birini anlatmaktadır. İnsan, o gün şöyle diyebilir: "Keşke Allah beni hidayete erdirseydi de ben de takva sahiplerinden olsaydım." Bu söz, kişinin kendi iradesini ve sorumluluğunu göz ardı ederek, hidayeti yalnızca Allah'ın dilemesine bağlaması ve bu bahaneyle kendi kusurunu örtmeye çalışmasıdır. Oysa Allah, her insana doğruyu yanlıştan ayırt edebilecek akıl, irade ve peygamberler göndererek hidayet yolunu göstermiştir. Kişi, bu imkânları kullanmayıp sapıklıkta ısrar ettiyse, kıyamet gününde "Allah beni hidayete erdirmedi" demesi geçersiz bir bahanedir. Çünkü hidayet, Allah'ın lütfuyla birlikte kulun gayretini de gerektirir. Bu ayet, insanın kaderi bahane ederek sorumluluktan kaçamayacağını, aksine kendi tercihlerinin sonucuna katlanacağını vurgular.

Faydalar:

• Bu ayet, insana sorumluluk bilinci aşılar; kişinin kendi hatalarını başkasına yüklemeden, önce kendi nefsini sorgulaması gerektiğini öğretir.
• Hidayetin yalnızca Allah'ın dilemesiyle değil, kulun çaba ve samimiyetiyle birlikte gerçekleştiğini hatırlatır; bu da Müslümanı sürekli gayret ve ibadete teşvik eder.
• Kıyamet günündeki pişmanlığın dünyadayken önlenebileceğini gösterir; bugün verilen her doğru karar, o günkü pişmanlığı engeller.
• İnsanı takva sahiplerinden olmaya, yani Allah'ın emirlerine uymaya ve yasaklarından sakınmaya özendirir; bu da hem dünya hayatında huzur hem de ahirette kurtuluş sağlar.