સૂરા અન-નિસા — આયત 66

શબ્દોની સમજૂતી:

• كَتَبْنَا — અમે ફરજ ઠેરવી, અનિવાર્ય કરી દીધું.
• اقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ — એકબીજાને કતલ કરો, અથવા પોતાને હલાક કરો.
• اخْرُجُوا مِن دِيَارِكُم — પોતાના ઘરો અને વતનમાંથી નીકળી જાઓ.
• مَا فَعَلُوهُ — તેઓએ એ આદેશ પાળ્યો ન હોત.
• إِلَّا قَلِيلٌ مِّنْهُمْ — સિવાય કે તેઓમાંથી થોડા જણ.
• مَا يُوعَظُونَ بِهِ — જે નસીહત તેઓને આપવામાં આવે છે, એટલે કે રસૂલ (સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમ)ની ઇતાઅત.
• تَثْبِيتًا — ઈમાનમાં મજબૂતી અને સ્થિરતા.

આયતની તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા આ આયતમાં બતાવે છે કે જો અમે આ લોકો પર એવી કઠોર ફરજ ઠેરવી દેત કે તમે એકબીજાને કતલ કરો, અથવા પોતાના ઘર-વતન છોડીને નીકળી જાઓ — જેમ બની ઇસરાઈલને આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો — તો તેઓમાંથી થોડા જ જણ એ આદેશ પાળત, બાકીના પાળત ન હતા. આ બતાવે છે કે માણસની ફિતરત કઠોર આદેશો સહન કરવામાં નબળી છે, અને અલ્લાહએ પોતાની રહમતથી આ ઉમ્મત પર એવી ભારે ફરજો નથી નાખી જે તેમના માટે અસહ્ય હોય.

પછી અલ્લાહ તઆલા ફરમાવે છે: જો આ લોકોએ એ નસીહતો અને આદેશો પાળ્યા હોત જે તેઓને આપવામાં આવે છે — એટલે કે રસૂલ (સલ્લલ્લાહુ અલૈહિ વસલ્લમ)ની ઇતાઅત અને અલ્લાહની ફરમાનબરદારી — તો એ તેમના માટે દુનિયા અને આખિરત બંનેમાં વધુ ભલું હોત, અને તેમના ઈમાનને વધુ મજબૂતી અને સ્થિરતા બખ્શત. એટલે કે અલ્લાહની ઇતાઅત માત્ર આખિરતમાં જ નહીં, દુનિયામાં પણ ભલાઈ અને સફળતાનું કારણ છે, અને ઈમાનને જડમૂળથી મજબૂત કરે છે.

આયતમાંથી ફાયદા અને શીખ:

1. અલ્લાહની રહમત અને સહૂલત: અલ્લાહએ આપણા પર એવી ફરજો નથી નાખી જે આપણી તાકાતથી બહાર હોય. દીનમાં જે આદેશો છે તે આપણી ક્ષમતા પ્રમાણે છે — આ અલ્લાહની મોટી મહેરબાની છે.
2. ઇતાઅતમાં ભલાઈ: અલ્લાહ અને રસૂલની ઇતાઅતમાં જ આપણું ભલું છે — દુનિયામાં સુખ-શાંતિ અને આખિરતમાં જન્નત. જે વ્યક્તિ અલ્લાહના આદેશો પાળે છે, તે કદી નુકસાનમાં નથી રહેતો.
3. ઈમાનની મજબૂતી: અલ્લાહની ફરમાનબરદારી ઈમાનને વધુ ગાઢ અને મજબૂત બનાવે છે. જેમ જેમ માણસ આજ્ઞાપાલન કરે છે, તેમ તેમ તેનું ઈમાન વધુ મજબૂત થતું જાય છે.
4. નસીહત કબૂલ કરવી: આપણે આપણને મળતી દીની નસીહતોને ખુશીથી કબૂલ કરવી જોઈએ, કારણ કે એમાં જ આપણું ભલું છે.
5. અલ્લાહની હિકમત: અલ્લાહ જાણે છે કે આપણા મ