Zoriyot surasi — Oyat 12

Kalimalarning ma'nolari:

• Yas'aluna – so'raydilar
• Ayyana – qachon, qay vaqt
• Yavmid-din – jazo va hisob kuni

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo oxiratni inkor etuvchi, qiyomat kunini yolg'onchiga chiqaruvchi kofirlarning holatini bayon qilmoqda. Ular masxara va istehzo bilan: "Hisob-kitob va jazo kuni qachon bo'ladi?" – deb so'raydilar. Ular bu savolni o'sha kuning kelishiga ishonganlari uchun emas, balki uni inkor etib, ustidan kulish uchun so'raydilar. Ular qiyomat kunini uzoq deb hisoblaydilar va uning kelishini muhol (imkonsiz) deb biladilar. Holbuki, ular bu savolni o'zlariga o'xshagan nodon va g'ofil kimsalardan so'raydilar. Agar ular aqllarini ishlatib, osmonlaru zaminning yaratilishiga, o'zlarining yaratilishiga nazar solsalar, albatta, Qodir bo'lgan Zotning ularni qayta tiriltirishga ham qodir ekanini bilgan bo'lardilar. Ular bu savol bilan faqat o'zlarining jaholatlarini va oxiratga bo'lgan ishonchsizliklarini oshkor qiladilar.

Foydalar:

• Qiyomat kuniga ishonmaslik – kufrning eng katta belgilaridan biridir. Mo'min esa bu kunga qat'iy ishonadi va unga tayyorgarlik ko'radi.
• Qiyomat kunini masxara qilish – o'tmishdagi xalqlarning ham odati bo'lgan. Ammo bu masxara ularga hech qanday foyda keltirmagan, aksincha, azobni yanada yaqinlashtirgan.
• Har bir inson o'zini tekshirib ko'rsin: qiyomat kuniga chin dildan ishonadimi yoki yuragida shubha bormi? Chunki bu ishonch insonni yaxshi amallarga yetaklaydi.
• Qiyomat kuni – haqdir va u albatta keluvchidir. Uni inkor etish yoki shubha qilish insonni halokatga yetaklaydi.
• Mo'min kishi qiyomat kunini eslab, gunohlardan tiyiladi va solih amallarni ko'paytiradi, chunki u biladiki, o'sha kuni har bir amaliga yarasha mukofot yoki jazo oladi.