Аль-Муддассир сүресі — Аят 23

1. Сөздердің мағынасы:

• ﴿ثُمَّ﴾ — «содан кейін», «кейіннен» дегенді білдіреді.
• ﴿أَدْبَرَ﴾ — «артына бұрылды», «жүзін бұрып кетті», яғни шындықтан бас тартып, теріс айналды.
• ﴿وَاسْتَكْبَرَ﴾ — «тәкаппарлық танытты», «менменсіп, өзін жоғары санады» деген мағынада.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Алла елшісіне (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) және Құранға қарсы шыққан адамның жай-күйін баяндайды. Ол Құранды жоққа шығару үшін ойланып, әбден ақыл таразысына салып, айтатын сөзін дайындады. Бірақ ол ақиқатқа келуге емес, одан бас тартуға тырысты. Ойланып-толғанған соң, ол шындықтан жүзін бұрып, теріс айналды. Ол иман келтіруден және Пайғамбарды (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) ұстанудан тәкаппарлық танытып, менменсіп бас тартты. Ол өзінің ақыл-парасатын, абырой-беделін пайдаланып, шындыққа мойынсұнуды өзіне ар көрді. Осылайша, ол екі жаман қасиетті біріктірді: ақиқаттан жүз бұру және тәкаппарлық таныту. Бұл — иманнан алыстататын ең қауіпті жолдардың бірі. Адам бірде шындықтан қашып, бірде менменсіп, оны қабылдаудан бас тартса, ол адасудың шыңына жетеді.

1. Аяттан алынатын ғибраттар:

• Иманға келу үшін шындыққа ашық болу және тәкаппарлықтан арылу қажет. Тәкаппарлық — адамды иманнан алыстататын үлкен кедергі.
• Құран — Алланың сөзі, оны жоққа шығаруға тырысқандар әбден ойланып-толғанса да, оған тең келетін дәлел таба алмайды.
• Ақиқаттан жүз бұру мен менменсіну — адамды құрдымға апаратын қасиеттер. Керісінше, кішіпейілділік пен шындыққа мойынсұну — иманның кілті.
• Құран адамды ойлануға, ақиқатты іздеуге шақырады. Ол — жүрекке нұр, көңілге тыныштық беретін кітап. Оны оқып, түсінуге ұмтылған адам адаспайды.
• Ислам — кішіпейілділік пен шындыққа бағыну діні. Ол адамды тәкаппарлықтан сақтандырып, иманға жетелейді.