سوره یونس — آيت 46

1) ڪجهه لفظن جي معنيٰ:

• وَإِمَّا نُرِيَنَّكَ: ۽ جيڪڏهن اسان توکي ڏيکارينداسين.
• نَتَوَفَّيَنَّكَ: يا توکي وفات ڏينداسين (يعني توکي هن دنيا مان کڻي وينداسين).
• مَرْجِعُهُمْ: انهن جو موٽڻ (يعني قيامت ڏينهن اسان ڏانهن موٽڻ).
• شَهِيدٌ: حاضر ۽ ڏسندڙ، يعني الله تعاليٰ هر شيءِ کي ڄاڻندڙ ۽ مشاهدي ڪندڙ آهي.

2) آيت جي تفسير:

اي نبي! جيڪڏهن اسان توکي تنهنجي حياتيءَ ۾ ئي ڏيکارينداسين ته انهن کي اسان جيڪو عذاب جو وعدو ڪيو آهي، تنهن مان ڪجهه حصو انهن تي اچي ويندو، يا اسان توکي ان کان اڳ ئي وفات ڏئي ڇڏينداسين ته به ڪا ڳالهه نه آهي، ڇاڪاڻ ته ٻنهي حالتن ۾ انهن جو موٽڻ اسان ڏانهن ئي آهي. پوءِ قيامت جي ڏينهن الله تعاليٰ انهن جي سڀني ڪمن جو مشاهدو ڪندڙ ۽ ڄاڻندڙ آهي، انهن جي ڪنهن به عمل کان غافل ناهي، ۽ انهن کي انهن جي ڪمن جو پورو پورو بدلو ڏيندو.

هن آيت ۾ الله تعاليٰ پنهنجي نبي ڪريم ﷺ کي تسلي ڏني آهي ته ڪافرن جي سرڪشي ۽ تڪذيب تي توهان غم نه ڪريو. جيڪڏهن انهن کي دنيا ۾ ئي سزا ملندي ته توهان ان کي ڏسندؤ ۽ خوش ٿيندؤ، ۽ جيڪڏهن توهان کي ان کان اڳ وفات اچي وئي ته به انهن جو انجام اسان جي هٿ ۾ آهي. اسان انهن جي هر عمل کي چڱي طرح ڄاڻون ٿا ۽ انهن کي ان جو بدلو ضرور ڏينداسين. اهڙي طرح هي آيت نبي ڪريم ﷺ جي دل کي سڪون ۽ تسلي ڏيندي آهي ته دشمنن جو انجام ضرور ايندو، ڀلي اهو دنيا ۾ هجي يا آخرت ۾.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي ﷺ کي تسلي ڏني ته دشمنن جي سزا جو فيصلو ٿي چڪو آهي، ان ۾ دير ضرور آهي پر انڪار ناهي.
• الله تعاليٰ هر شيءِ جو شاهد ۽ ڄاڻندڙ آهي، ان کان ڪجهه به لڪل ناهي، تنهن ڪري انسان کي هميشه نيڪ عمل ڪرڻ گهرجي.
• قيامت جو ڏينهن يقيني آهي، جتي هر انسان کي پنهنجي ڪمن جو حساب ڏيڻو آهي.
• مؤمنن کي گهرجي ته دنيا ۾ ظالمن جي عروج تي پريشان نه ٿين، ڇاڪاڻ ته انهن جو انجام الله جي هٿ ۾ آهي.
• هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته الله تعاليٰ جي وعدي تي يقين رکڻ گهرجي، ڀلي ان جي پوري ٿيڻ ۾ وقت لڳي.
• اسلام ۽ قرآن مجيد اهو پيغام ڏئي ٿو ته انصاف ضرور ٿيندو، ۽ هر ظالم کي سندس ظلم جي سزا ملندي، جيڪا مؤمنن لاءِ وڏي خوشخبري ۽ تسلي جو سبب آهي.