سوره ہود — آيت 70

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• نَكِرَهُمْ: کين اوپرو ۽ ناقابلِ قبول سمجهيائين، کانئن بيزار ٿيو.
• أَوْجَسَ: پنهنجي دل ۾ لڪايو ۽ محسوس ڪيائين.
• خِيفَةً: ڊپ، خوف.
• لَا تَصِلُ إِلَيْهِ: ان تائين نه پهچي، يعني کاڌي کي هٿ نه لڳايون.

2) تفسير:

فرشتن جڏهن حضرت ابراهيم عليہ السلام وٽ مهمان ٿي آيا، ته پاڻ انهن جي ميزباني لاءِ وڇوٽي جو گوشت ۽ ٻيو کاڌو آڻي رکيو. پر جڏهن ڏٺائين ته انهن جا هٿ کاڌي ڏانهن وڌندا ئي نه آهن ۽ اهي کائڻ کان پاسو ڪري رهيا آهن، ته کين اوپرو ۽ اجنبي سمجهيائين، ۽ دل ۾ ئي ڪجهه ڊپ محسوس ڪيائين، ڇاڪاڻ ته ان وقت جو رواج هو ته جيڪڏهن مهمان کاڌو نه کائي ته ان جو مطلب آهي ته هو ڪو دشمنيءَ جو ارادو رکي ٿو يا ڪا برائي گهوري ٿو. جڏهن فرشتن حضرت ابراهيم عليہ السلام جي چهري تي خوف جا آثار ڏٺا، ته کيس تسلي ڏيندي چيائون: اي ابراهيم! ڊڄ نه، اسان الله جا موڪليل فرشتا آهيون، ۽ اسان کي قومِ لوط ڏانهن موڪليو ويو آهي ته انهن جي بدڪارين ۽ ظلمن جي سزا ۾ کين تباهه ڪريون.

3) استنباط ۽ فائدا:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي حضرت ابراهيم عليہ السلام جي دل ۾ پيدا ٿيل خوف کي پنهنجي فرشتن ذريعي دور ڪيو، جنهن مان معلوم ٿئي ٿو ته الله پنهنجي نيك ٻانهن جي دل جي حالت کان به واقف آهي ۽ انهن کي اڪيلو نٿو ڇڏي.
• مهمان نوازي ۽ ميزباني حضرت ابراهيم عليہ السلام جي سنت آهي، جنهن مان اسان کي مهمانن جي عزت ۽ خدمت جو سبق ملي ٿو.
• فرشتا الله جا پاڪ ٻانه آهن، اهي الله جي حڪم کان سواءِ ڪجهه نٿا ڪن، ۽ اهي انسانن جي شڪل ۾ به اچي سگهن ٿا، جيئن هن واقعي ۾ آيا.
• قومِ لوط جي بدڪارين جي سزا ۾ انهن جي تباهيءَ جو ذڪر اسان کي خبردار ڪري ٿو ته الله جي نافرماني ۽ بي حيائيءَ جو انجام هميشه تباهي ۽ بربادي هوندو آهي.
• اهو واقعو اسان کي سيکار ٿو ته الله تعاليٰ پنهنجي نبي ۽ مؤمنن جي حفاظت ڪندو آهي، ۽ ظالمن کي ضرور سزا ڏيندو آهي، جنهن سان دل ۾ اسلام ۽ قرآن تي يقين وڌي ٿو.