سوره هود — آیه 77

معانی کلمات:

• سِيءَ بِهِمْ: از آمدنشان ناراحت و اندوهگین شد.
• ضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًا: طاقت و توانش را از دست داد و سخت ناراحت شد؛ یعنی تاب و تحملش طاق شد.
• عَصِيبٌ: سخت، دشوار و پر از بلا و گرفتاری.

تفسیر آیه:

هنگامی که فرستادگان ما (فرشتگان) به صورت جوانانی زیبا و خوشچهره نزد لوط (علیهالسلام) آمدند، لوط از آمدنشان بسیار اندوهگین و ناراحت شد و تاب و توان خود را از دست داد؛ زیرا نمیدانست که آنان فرشتگان الهی هستند و گمان میکرد که مهمانانی عادی از میان انسانها هستند. او بهخوبی میدانست که قوم گمراه و شهوتپرورش چه رفتار زشتی با مهمانان و جوانان زیبارو خواهند داشت و چه فساد و گناهی مرتکب خواهند شد. از همین رو، دلش به حال آنان سوخت و از ترس اینکه مبادا قومش به آنان آسیب برسانند و مرتکب عمل زشت شوند، سخت ناراحت شد و با خود گفت: امروز روز سختی و بلای بزرگی است؛ روزی که باید از مهمانانم در برابر قوم تبهکار دفاع کنم و این برای من بسیار دشوار است.

فواید و درسهای آیه:

• غیرت و دفاع از ناموس و مهمان: لوط (علیهالسلام) نمونهای بینظیر از غیرت دینی و اخلاقی است؛ او حتی برای دفاع از مهمانانش حاضر بود جان خود را به خطر بیندازد. این درس بزرگی برای مسلمانان است که باید در برابر تجاوز به حریم دیگران بایستند و از مظلوم دفاع کنند.
• نگرانی پیامبران برای امت خود: این آیه نشان میدهد که پیامبران الهی حتی در سختترین شرایط، به فکر هدایت و نجات مردم خود هستند و از گناه و انحراف آنان رنج میبرند.
• پاداش صبر در برابر سختیها: لوط (علیهالسلام) در آن روز سخت صبر کرد و خداوند نیز با نصرت خود، او و خاندانش را نجات داد و دشمنانش را هلاک کرد. این نشان میدهد که صبر در برابر مشکلات، سرانجام به پیروزی و رحمت الهی میرسد.
• نکوهش فساد اخلاقی: این آیه بهطور غیرمستقیم قوم لوط را که مرتکب عمل زشت میشدند، نکوهش میکند و به مسلمانان هشدار میدهد که از چنین اعمالی دوری کنند و جامعه را از فساد اخلاقی پاک نگه دارند.