حجر سۈرىسى — ئايەت 70

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج بولغان سۆزلەر:

— «أَوَلَمْ نَنْهَكَ»: بىز سېنى چەكلىمىدۇقمۇ؟ دېمەك، بىز سېنى بۇ ئىشتىن توسمىدۇقمۇ؟

— «الْعَالَمِينَ»: بۇ يەردە «ئادەملەر»، «كىشىلەر» مەنىسىدە، يەنى ھەر قانداق ئادەمنى مېھمان قىلىشتىن ئىبارەت.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ قەۋمى ئۇنىڭغا: «بىز سېنى ھەر قانداق ئادەمنى مېھمان قىلىشتىن توسۇپ قويمىدۇقمۇ؟» دەپ ئېيتتى. ئۇلارنىڭ بۇ سۆزى ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ ئۆيىگە كەلگەن مېھمانلارنى قوغداش ۋە ئۇلارنى قەۋمنىڭ يامان ئىشلىرىدىن ساقلىش ئۈچۈن قىلغان ھەرىكىتىگە قارىتىلغان ئىدى. ئۇلار ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ مېھمانلارنى قۇتقۇزۇپ، ئۇلارنى قەۋمنىڭ قابىھەتلىكىدىن ساقلىشىنى ياقتۇرمىغان ۋە ئۇنى بۇ ئىشتىن چەكلىگەن ئىدى.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ياخشىلىق ۋە ئىززەت-ھۆرمەت يولىدا تۇرۇش ھەر قانداق قىيىنچىلىقلارغا دۇچ كەلگەندىمۇ داۋاملىق بولۇشى كېرەك. ئىبراھىم ئەلەيھىسسالام ئۆز قەۋمىنىڭ بۇزغۇنچىلىقىغا قارشى تۇرۇپ، مېھمانلارنى قوغداش ئارقىلىق ئىنسانىي قىممەت ۋە ئىسلام ئەخلاقىنى نامايان قىلدى. بىز مۇسۇلمان بولۇش سۈپىتىمىز بىلەن، ھەر قانداق شارائىتتا ياخشىلىقنى تەشەببۇس قىلىپ، زۇلۇم ۋە بۇزغۇنچىلىققا قارشى تۇرۇشىمىز، باشقىلارغا ياردەم قىلىش ۋە ئۇلارنى قوغداشقا تىرىشىشىمىز كېرەك. بۇ ئايەت بىزنى ئىسلامنىڭ ئالىي ئەخلاقىغا چاقىرىدۇ ۋە قۇرئان كەرىمنىڭ ھەر بىر ھەرىپىدە ئىبرەت ۋە ھىكمەت بارلىقىنى ئەسكەرتىدۇ.