Sure İsrâ — Ayet 100

Kelime Anlamları:

• Ḫazâin: Hazineler, hazine odaları, depo yerleri.
• Raḥmet: Rahmet, merhamet; burada Allah'ın rızık ve nimetleri anlamındadır.
• Emsektüm: Tutardınız, elinizde sıkıca tutardınız, vermezdiniz.
• Ḫaşyetel-infâk: İnfak etme (harcama) korkusu; malın tükenip yoksul kalma endişesi.
• Kâtûr: Cimri, eli sıkı, hasis; hayra ve harcamaya karşı çok dar görüşlü olan.

Tefsir:

Ey Resûlüm! Bu müşriklere ve tüm insanlara de ki: “Eğer sizler, Rabbimin rahmet hazinelerine sahip olsaydınız —ki O’nun hazineleri tükenmek bilmez, sonu gelmez— yine de harcamaktan korkar, elinizde sıkıca tutar, kimseye bir şey vermezdiniz.” Çünkü insan, elindeki nimetin tükeneceği endişesine kapılır; yarın yoksul kalırım korkusuyla cimrilik eder. İşte bu, insanın yaratılışındaki zayıflıktır: İnsan, tabiatı gereği cimridir, elindekini sıkı sıkıya tutar; ancak Allah’a iman eden ve O’nun vaadine güvenen müminler bu cimrilikten kurtulur, Allah rızası için infak eder ve O’nun katındaki ecri umarlar.

Bu ayet, insanın acizliğini ve Allah’ın sonsuz keremini gözler önüne serer. Eğer insan, Allah’ın rahmet hazinelerini elinde tutsaydı bile, bencilliği ve gelecek endişesi onu cimriliğe sürüklerdi. Oysa Allah Teâlâ, kullarına karşı sonsuz merhamet sahibidir; rızkı veren O’dur, tüketen değil. O’nun hazineleri asla eksilmez, O’nun vermesiyle hiçbir şey azalmaz. Bu yüzden mümin, Allah’a güvenir, O’nun vaadine inanır ve infak etmekten çekinmez. Bilir ki Allah, verenin elinden tutar, onun rızkını artırır ve ona kat kat ecir verir.

Sevgili kardeşim! Bu ayet bize ne güzel bir ders veriyor: Cimrilik, insanın fıtratındaki bir zaaftır; ama iman, bu zaafı giderir. Allah’a güvenen bir kalp, asla yoksulluktan korkmaz. Çünkü O, “Ben kulunun zannı üzereyim” buyurur ve kul O’na ne kadar güvenirse, O da onu o kadar zengin kılar. Öyleyse sen de Allah’ın rahmetine güven, elindekini O’nun rızası için harca; çünkü gerçek zenginlik, mal çokluğunda değil, gönül tokluğundadır. Allah’ın hazineleri sonsuzdur; sen sadece O’nun kapısına yönel, O senden asla yüz çevirmez.