Sure İsrâ — Ayet 37

Kelime Anlamları:

• Merahan (مَرَحًا): Kibir ve gururla, çalımlı çalımlı yürümek, böbürlenmek.
• Tahrik (تَخْرِقَ): Delmek, yarmak, yeri yarıp geçmek.
• Tûlen (طُولًا): Boyca uzunluk, yükseklik.

Tefsir:

Ey insan! Yeryüzünde kibir ve gururla, çalımlı çalımlı yürüme. Sakın böbürlenerek, insanlara tepeden bakarak yürüme! Çünkü sen bu yaptığınla ne yeri delebilir, ne de onu parçalayabilirsin. Ayaklarınla yeri ne kadar sert bassan da, ne kadar kasılarak yürüsen de yeryüzünü delemez, orada iz bırakamazsın. Aynı şekilde boyunu ne kadar uzatmaya çalışsan, tepelerine çıkmaya kalksan da dağların yüksekliğine asla ulaşamazsın. Peki, böyle aciz bir varlıkken, bu kadar büyüklenmek sana yakışır mı?

Ey kibirli nefis! Bir düşün: Sen ne yeri delebilecek güçtesin ne de göğe yükselebilecek kudrette. Sen aciz bir kulsun. Bu acziyetin içinde büyüklenmek, ancak bir cehalet ve gaflet eseridir. Oysa seni yaratan, sana bu gücü veren Allah, her şeye kadirdir. O'nun kudreti karşısında senin kibrin ne kadar küçük ve anlamsız kalır, bir düşün!

Kibir, insanı Allah'ın rahmetinden uzaklaştıran en tehlikeli hastalıklardan biridir. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: "Kalbinde zerre kadar kibir bulunan kimse cennete giremez." O halde, yeryüzünde mütevazı ol, alçak gönüllü yürü. Çünkü Allah, kibirlenenleri ve böbürlenenleri sevmez. Unutma ki sen, topraktan yaratıldın ve yine toprağa döneceksin. Bir avuç toprak olan insanın, yeryüzünde kasılarak yürümesi ne kadar da gülünçtür!

Mümin, her haliyle Allah'ı razı etmeye çalışan kimsedir. Yürüyüşünde bile tevazuyu kuşanır. Çünkü bilir ki kibir, kalbin katılaşmasına, ibadetlerin tadını kaybetmesine ve insanlardan uzaklaşmasına sebep olur. Oysa tevazu, insanı yüceltir; Allah katında derecesini artırır. Kim Allah için alçak gönüllü olursa, Allah da onu yükseltir.

Bu ayet, bize sadece yürüyüşümüzü değil, tüm hayatımızı düzenleyen bir ahlak dersi vermektedir. İster yürüyüşümüzde, ister konuşmamızda, ister davranışlarımızda olsun; her zaman mütevazı olmalı, kibirden ve büyüklenmekten kaçınmalıyız. Çünkü gerçek büyüklük, Allah'a kul olmakta ve O'nun rızasını kazanmaktadır.