Марьям сүрәсе — Аять 14

Сүзләрнең мәгънәләре:

• بَرًّا — әти-әнисенә изгелек кылучы, аларга карата мәрхәмәтле һәм игътибарлы.
• جَبَّارًا — тәкәббер, үзен башкалардан өстен куючы, көч кулланучы.
• عَصِيًّا — Аллаһка һәм әти-әнисенә карата даими рәвештә каршы килүче, аларның боерыкларын үтәмәүче.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә Яхъя пәйгамбәрнең (галәйһиссәлам) матур сыйфатларын сыйфатлый. Ул әти-әнисенә карата бик изге, мәрхәмәтле һәм лотфлы булган, аларга һәрьяклап ярдәм иткән, аларның күңелләрен тапкан. Ул аларга карата беркайчан да тупас, кырыс яки тәкәббер булмаган. Шулай ук ул үз Раббысына да тәкәбберлек күрсәтмәгән — Аллаһның боерыкларын үтәүдән баш тартмаган, Аңа каршы килмәгән. Ул әти-әнисенә дә, Аллаһка да итагатьле булган, һәр эшендә аларның ризалыгын алган. Бу сыйфатлар аның пәйгамбәрлек дәрәҗәсенә лаек булуын күрсәтә, чөнки әти-әнигә карата изгелек һәм Аллаһка итагать — иң югары әхлакый сыйфатлар.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Әти-әнигә карата изгелек кылу — пәйгамбәрләрнең дә югары сыйфаты булган, димәк, бу һәр мөселман өчен бик мөһим бурыч.
2. Тәкәбберлек һәм каршы килү — Аллаһ тарафыннан яратылмаган начар сыйфатлар, алар кешене туры юлдан читкә алып китә.
3. Чын мөэмин үзенең әти-әнисенә дә, Аллаһка да итагатьле булырга тиеш, бу ике изгелек бер-берсенә каршы килми, киресенчә, бер-берсен тулыландыра.
4. Бу аять безгә Яхъя пәйгамбәрнең (галәйһиссәлам) үрнәгендә әти-әнигә хөрмәт һәм Аллаһка гыйбадәт кылуның ни дәрәҗәдә бөек булуын өйрәтә.