Şüəra surəsi — Ayə 129

1) Bəzi sözlərin izahı:

• مَصَانِعَ (məsaniə): Bu sözün kökü "s-n-ə" hərflərindən ibarətdir. Ərəb dilində "məsnə" sözü "qala, istehkam, möhkəm tikili" mənasını verir. Bəzi müfəssirlər bunu "su anbarları, yeraltı su qurğuları" kimi də izah etmişlər. Burada əsas məna: möhkəm, uca və davamlı tikililər.
• تَخْلُدُونَ (təxlüdun): "X-l-d" kökündən olub "əbədi qalmaq, heç vaxt yox olmamaq, ölməmək" mənasındadır. Yəni insanın dünyada sanki heç vaxt ölməyəcəkmiş kimi davranması.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala, Ad qövmünün və onların ardınca gedənlərin yanlış əməllərini bizə xəbər verir. Onlar hər təpədə, hər yüksək yerdə möhkəm qalalar, uca binalar, davamlı tikililər qururdular. Bunu isə elə edirdilər ki, sanki bu dünyada əbədi qalacaqlar, heç vaxt ölməyəcəklər, bir gün bu dünyadan köçüb gedəcəklərini heç ağıllarına da gətirmirdilər.

Bu tikililər sadəcə faydalı bir məqsəd üçün deyildi; onların çoxu boş yerə, təkəbbür və lovğalıq üçün, insanlara öz güclərini göstərmək üçün ucaldılırdı. Onlar özlərini elə aparırdılar ki, guya ölüm onlara heç vaxt çatmayacaq, dünya onların əlindən heç vaxt çıxmayacaq. Halbuki hər canlı ölümü dadacaq, hər tikili bir gün dağılacaq, hər güc bir gün tükənəcəkdir.

Bu ayə bizə xatırladır ki, insan dünyaya əbədi qalmaq üçün gəlməmişdir. Dünya bir imtahan yeridir, keçici bir mənzildir. İnsan burada nə qədər möhkəm qalalar, uca binalar tikəsə də, onları özü ilə qəbrə apara bilməz. Əsl əbədiyyət yurdu isə axirətdir. Ona görə də ağıllı insan elə işlər görər ki, axirətdə ona fayda versin.

3) Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Bir düşün: sən hər gün nə üçün çalışırsan? Yalnız bu keçici dünya üçünmü? Yoxsa səni əbədi saadətə aparacaq əməllər üçünmü? Bu ayə bizə öyrədir ki, dünya malına, tikililərə, gücə və cah-cəlala aldanmayın. Çünki bunların hamısı bir gün yox olacaq. Əsl qazanc, Allahın razılığını qazanmaq, Onun buyurduğu yolla getmək və axirət üçün hazırlıq görməkdir.

Gəlin, Quranın bu nurani kəlamından dərs götürək. Qəlbimizi dünya sevgisindən təmizləyək, ölümü tez-tez xatırlayaq və hər əməlimizi Allahın razılığı üçün etməyə çalışaq. Unutmayaq ki, ən möhkəm qala təqva, ən uca bina isə yaxşı əməldir. Allah bizə dünya sevgisinə aldanmayan, axirəti üstün tutan qullarından olmağı nəsib etsin. Amin.