Fath surasi — Oyat 22

Kalimalarning ma'nolari:

• لَوَلَّوُا الْأَدْبَارَ: orqalariga o‘girilib, jang maydonidan qochib ketgan bo‘lardilar.
• وَلِيًّا: o‘zlarini himoya qiladigan, ishlarini boshqaradigan yordamchi.
• نَصِيرًا: ularga yordam beradigan, quvvat bag‘ishlaydigan ko‘makchi.

Tafsir:

Ey mo‘minlar! Agar Makkadagi kofirlar sizlarga qarshi jangga chiqqanlarida ham, ular, albatta, mag‘lub bo‘lib, jang maydonidan qochib ketgan bo‘lardilar. Ular sizlarning oldingizda tura olmas, orqalariga o‘girilib, yuz o‘girgan holda qochishdan boshqa iloj topmas edilar. Chunki Alloh taolo sizlarga yordam va g‘alabani va’da qilgan. Ular qochib ketganlaridan so‘ng ham o‘zlarini himoya qiladigan biror do‘st, sizlarga qarshi yordam beradigan biror ko‘makchi topa olmas edilar. Chunki ular Allohning dushmanlari bo‘lib, Uning yordamidan mahrumdirlar. Bu Allohning mo‘minlarga bo‘lgan yordami va g‘alabasining haqiqiy ekanligini ko‘rsatadi.

Foydalar:

• Bu oyat mo‘minlarga Allohning yordami va g‘alabasi haqidagi ishonchni mustahkamlaydi. Alloh o‘z bandalarini hech qachon yolg‘iz qoldirmaydi va ularni dushmanlariga qarshi quvvatlantiradi.
• Musulmonlar dushmanlarining kuchi va sonidan qo‘rqmasliklari kerak, chunki g‘alaba Allohning irodasiga bog‘liqdir. U xohlagan bandasiga yordam beradi.
• Bu oyatda mo‘minlarga sabr va matonatli bo‘lish, Allohga tavakkal qilish va Uning va’dasiga ishonish o‘rgatiladi. Allohning va’dasi haqdir va u albatta amalga oshadi.
• Kofirlarning oxir-oqibatda mag‘lub bo‘lishi va xorlikka uchraishi — Allohning o‘z dini va payg‘ambarini himoya qilishining bir ko‘rinishidir. Bu musulmonlarga kuch va g‘ayrat bag‘ishlaydi.