Абаса сүресі — Аят 4

1. Сөздердің мағынасы:

• أَوْ يَذَّكَّرُ — немесе ол ойланып, ғибрат алады, еске алады.
• فَتَنفَعَهُ الذِّكْرَىٰ — сонда оған ескерту, насихат пайда келтіреді.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят соқыр адамның (Абдуллаһ ибн Умм Мактумның) Пайғамбарға (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) келіп, білім сұрағаны туралы оқиғаның жалғасы. Аллаһ Тағала Пайғамбарына (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) сол адамның жағдайын білмейтінін ескертіп, оның жүрегінде жақсылыққа деген ұмтылыс болуы мүмкін екенін айтады. Мүмкін ол сенен естіген насихаты арқылы тазарып, күнәларынан арылып, немесе естіген уағызынан ғибрат алып, одан пайда көрер еді. Яғни, ол адам сенен білім алуға, рухани тазаруға және Аллаһты еске алуға мұқтаж болуы мүмкін еді. Сондықтан оған немқұрайлы қарамай, көңіл бөлу керек еді. Бұл аят арқылы Аллаһ Тағала білім іздеген әрбір адамға құрметпен қарауды, оның жағдайына қарамай, оған уағыз айтудың маңыздылығын көрсетеді. Өйткені кейде адам білімге құштарлық танытып, естіген сөзден ғибрат алып, өзінің өмірін жақсартуға тырысады. Мұндай адамға көмектесу — үлкен сауап.

1. Аяттан алынатын пайдалы тұстар:

• Білімге құштарлық — құнды қасиет. Кімде-кім Аллаһтың разылығы үшін білім іздесе, оған көңіл бөлу, уағыз айту — үлкен жақсылық.
• Адамдарды сыртқы келбетіне қарап бағаламау керек. Соқыр, кедей немесе әлсіз болуы мүмкін, бірақ оның жүрегінде иман мен жақсылыққа деген ұмтылыс болуы мүмкін.
• Уағыз бен насихаттың пайдасы зор. Естіген сөз адамның жүрегіне әсер етіп, оны жақсылыққа бастауы мүмкін.
• Ислам — мейірімділік пен әділеттілік діні. Ол әрбір адамға, оның әлеуметтік жағдайына қарамастан, құрметпен қарауды талап етеді.
• Ғибрат алу — иманның белгісі. Кімде-кім Аллаһтың сөзін естіп, одан ғибрат алса, ол — бақытты адам. Сондықтан әрдайым білімге ұмтылып, естігенімізден пайда алуға тырысайық.