سوره مریم — آيت 8

1) مشڪل لفظن جي معنيٰ:

• أَنَّىٰ: ڪيئن؟ ڪهڙي طرح؟ ڪٿان؟
• غُلَامٌ: ننڍو پٽ، اولاد نرينو.
• عَاقِرًا: ٻانجهت، اها عورت جيڪا ڄمائي نه سگهي.
• عِتِيًّا: (عتي) معنيٰ سختي ۽ خشڪي، يعني عمر جي گهڻائي سبب هڏن ۽ جوڙن جو سخت ۽ سڪل ٿي وڃڻ.

2) آيت جي تفسير:

حضرت زڪريا عليه السلام الله تعاليٰ کي عرض ڪيو ته اي منهنجا رب! مون کي پٽ ڪيئن ٿو ٿئي، حالانڪه منهنجي زال ٻانجهت آهي، ڄمائي نه ٿي سگهي، ۽ مان پڻ پوڙهو ٿي چڪو آهيان، عمر جي آخري حد تي پهچي ويو آهيان، منهنجا هڏا سڪل ۽ سخت ٿي ويا آهن. هي سوال حضرت زڪريا عليه السلام ڪو شڪ يا انڪار طور نه ڪيو، پر الله جي قدرت تي حيرت ۽ عجب ظاهر ڪرڻ لاءِ ڪيو، ڇاڪاڻ ته عام سبب موجود نه هئا — نه زال جوان هئي ۽ نه پاڻ. اهڙي حالت ۾ اولاد جو ملڻ صرف الله جي خاص قدرت ۽ رحمت سان ئي ممڪن هو. الله تعاليٰ انهن سببن کان مٿانهون آهي، جڏهن چاهي ٿو ته بغير سبب به پيدا ڪري ٿو.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ جي قدرت بيحد آهي، هو بغير ظاهري سببن جي به ٻار عطا ڪري سگهي ٿو.
• ٻانجهت ٿيڻ يا وڏي عمر ۾ پهچڻ الله جي رحمت کان مايوسي جو سبب ناهي، هو جڏهن چاهي ٿو تڏهن عطا ڪري ٿو.
• دعا ۾ عاجزي ۽ پنهنجي مجبوري بيان ڪرڻ الله کي وڻندڙ آهي، جيئن حضرت زڪريا عليه السلام پنهنجي حالت بيان ڪئي.
• الله جي قدرت تي غور ۽ فڪر انسان جي ايمان ۾ اضافو ڪري ٿو ۽ دل ۾ اميد پيدا ڪري ٿو.
• قرآن مجيد ۾ انبياء عليهم السلام جا واقعا اسان لاءِ تسلي ۽ سبق آهن ته مشڪلات ۾ به الله کان اميد نه ڇڏجي.