Sure Mü'minûn — Ayet 71

Kelime Anlamları:

• el-Hakk: Allah Teâlâ'nın isimlerindendir; mutlak gerçek ve hikmet sahibi demektir.
• Ehvâ: "hevâ" kelimesinin çoğuludur; nefsin arzuları, istekleri ve tutkuları anlamına gelir.
• Zikr: Hatırlatma, öğüt, şeref ve yücelik vesilesi demektir. Burada Kur'ân-ı Kerîm kastedilmiştir.
• Mu'ridûn: Yüz çevirenler, sırtını dönenler demektir.

Tefsir:

Yüce Allah bu âyet-i kerîmede, kâfirlerin ve müşriklerin batıl isteklerinin, eğer ilâhî iradeye hâkim olsaydı ne kadar büyük bir felakete yol açacağını beyan buyurmaktadır. Şöyle ki: Eğer Allah Teâlâ, kullarının hevâ ve heveslerine uysaydı; onların putlara tapma, Allah'a ortak koşma, haramları helâl sayma gibi arzularını yerine getirseydi, göklerin ve yerin düzeni bozulur, içindeki tüm varlıklar fesada uğrardı. Çünkü insan aklı ve arzuları, kâinatın yönetimini üstlenecek bilgi ve hikmete sahip değildir. İnsan, kendi menfaatini dahi tam olarak bilemezken, koca kâinatın işlerini hevâsına göre tanzim etmeye kalkışsa, bu büyük bir yıkım olurdu.

Allah Teâlâ, kullarına olan rahmeti ve hikmeti gereği, onları hevâlarıyla baş başa bırakmamış; onlara, kendi şereflerini ve yüceliklerini içinde barındıran Kur'ân-ı Kerîm'i göndermiştir. Bu kitap, onların dünya ve âhiret saadetini temin edecek olan ilâhî rehberdir. İşte bu büyük nimet, onların şeref vesilesidir. Fakat ne yazık ki onlar, bu şeref vesilesinden yüz çevirmekte, ona kulak vermemekte ve ondan faydalanmamaktadırlar.

Bu âyet, bizlere şu dersi vermektedir: Allah'ın emirleri, insanların arzularına göre değil, ilâhî hikmete göre belirlenmiştir. İnsan, nefsinin arzularını değil, Allah'ın rızasını esas almalıdır. Çünkü gerçek kurtuluş, hevâdan geçmekte; hakka teslim olmaktadır. Kur'ân'a sarılan, onu okuyan ve yaşayan kimse, dünyada da âhirette de izzet ve şeref bulur. Rabbimiz bizleri, Kur'ân'dan yüz çevirenlerden değil; onu okuyan, anlayan ve yaşayan kullarından eylesin.