سوره شعرا — آیه 57

معانی کلمات:

• جَنَّات: باغها و بوستانهای سرسبز.
• عُیُون: چشمههای جوشان و روان آب.

تفسیر آیه:

پس از آنکه فرعون و قومش بر اثر پیروی از گناه و طغیان، مستحق عذاب الهی شدند، خداوند آنان را از سرزمین مصر که دارای باغهای پردرخت و چشمههای جوشان بود بیرون راند. این نعمتها و ثروتها که مایهی غرور و سرکشی آنان شده بود، دیگر برایشان سودی نداشت و خداوند آنان را از میان آنها بیرون کرد تا عبرتی برای دیگران باشد. این خروج، نه به اختیار خودشان، بلکه به قدرت و ارادهی خداوند بود که آنان را از آن همه نعمت و آسایش محروم ساخت و سرنوشت آنان را به هلاکت و نابودی کشاند.

فواید و پیامهای آیه:

• نعمتهای دنیوی مانند باغها و چشمهها، اگر با شکر و بندگی همراه نباشند، نهتنها مایهی سعادت نمیشوند، بلکه میتوانند زمینهی عذاب و نابودی انسان را فراهم کنند.
• قدرت خداوند بر همه چیز غالب است؛ او میتواند انسان را در اوج نعمت و قدرت، به ذلت و نابودی بکشاند، پس نباید به داشتههای خود مغرور شد.
• این آیه یادآور آن است که زندگی دنیا زودگذر است و آنچه باقی میماند، اعمال نیک و ایمان است؛ پس مؤمن باید همواره به فکر آخرت باشد و از نعمتهای دنیا در راه رضای خدا بهره ببرد.
• سرنوشت فرعون و قومش عبرتی است برای همهی ظالمان و مستکبران که بدانند هیچ قدرت و ثروتی نمیتواند آنان را از عذاب الهی نجات دهد.