سوره مائدہ — آيت 22

1) ڪجهہ لفظن جي معنيٰ:

• جَبَّارِينَ: زورآور، مغرور ۽ ظالم ماڻهو، جيڪي پنھنجي طاقت جي زور تي ٻين کي زبردستي پنھنجي مرضي تي هلائيندا آهن.
• لَن نَّدْخُلَهَا: اسان ڪڏهن به ان ۾ داخل نه ٿينداسين.
• فَإِنَّا دَاخِلُونَ: ته پوءِ بيشڪ اسان داخل ٿيندڙ آهيون.

2) تفسير:

بني اسرائيلن موسيٰ عليہ السلام کي چيو ته اي موسيٰ! ان مقدس زمين ۾ اهڙا ماڻهو رهندڙ آهن جيڪي نهايت طاقتور، زورآور ۽ ظالم آهن، جن سان مقابلو ڪرڻ جي اسان ۾ سگهه ناهي. انهن جي موجودگي اسان کي ان زمين ۾ داخل ٿيڻ کان روڪي ٿي. اسان ان وقت تائين ان ۾ قدم نه رکنداسين جيستائين اهي زورآور ماڻهو ان مان نڪري نه وڃن. جيڪڏهن اهي ان زمين مان نڪري ويا، ته پوءِ بيشڪ اسان ان ۾ داخل ٿي وينداسين. اهي ماڻهو اصل ۾ عمالقه ۽ قوم عاد جي باقي بچيل ماڻهن مان هئا، جن جي جسماني طاقت ۽ ظلم جي ڪري بني اسرائيل پنھنجي ڪمزوريءَ جو اظهار ڪري رهيا هئا ۽ الله جي مدد تي ڀروسو ڪرڻ بدران دنياوي سبب ڏانهن ڏسي رهيا هئا.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ جي مدد ۽ نصرت تي ڀروسو ڪرڻ گهرجي، رڳو ظاهري طاقت ۽ سبب ڏسي مايوس نه ٿيڻ گهرجي.
• دشمن جي طاقت کي وڏو ڪري پيش ڪرڻ ۽ پنھنجي ڪمزوريءَ جو رونا روئڻ مومن جي شان نه آهي.
• الله جي حڪم جي اطاعت ۾ دير ۽ بهاني بازي انسان کي نعمتن کان محروم ڪري ٿي.
• قرآن مجيد ۾ گذريل قومن جا واقعا اسان لاءِ عبرت ۽ نصيحت جو سبب آهن، ته جيئن اسان ساڳيون غلطيون نه ڪريون.
• جهاد ۽ جدوجهد ۾ ڪاميابيءَ لاءِ ضروري آهي ته دل ۾ يقين ۽ زبان تي سچائي هجي، نه ته رڳو ڊپ ۽ بهاني بازي.