سوره نجم — آیه 22

معانی کلمات:

• ضِیزَىٰ: به معنای کج، ناقص، ستمگرانه و ناعادلانه است.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، مشرکان را به خاطر تقسیم ناعادلانهشان سرزنش میکند. آنان برای خودشان پسران را انتخاب میکردند و دختران را زشت و ناخوشایند میدانستند، اما برای خداوند - که خالق همه چیز است - دختران را نسبت میدادند و فرشتگان را دختران خدا میپنداشتند. این تقسیم، نه بر اساس عدل و انصاف، بلکه بر اساس هوای نفس و جهل آنان بود. خداوند میفرماید: اگر چنین است که شما برای خود بهترینها را میخواهید و بدترینها را برای خدا قرار میدهید، پس این تقسیمی بسیار کج، ناقص و ستمگرانه است. این کار شما نه تنها نشاندهنده بیعدالتی است، بلکه بیانگر جهل عمیق شما نسبت به عظمت و کمال خداوند است.

فواید و پیامهای آیه:

1. عدالت و انصاف در همه امور: این آیه به ما میآموزد که در تمام شئون زندگی، حتی در باورها و اعتقادات، باید عادل باشیم و هر چیزی را در جای شایسته خود قرار دهیم. کسی که برای خدا نقص قائل شود، در حقیقت به خودش ظلم کرده است.
2. پرهیز از هوای نفس در اعتقادات: انسان نباید به خاطر خواستههای نفسانی خود، حقایق را تحریف کند و برای خداوند صفاتی ناشایست قائل شود. ایمان واقعی، تسلیم شدن در برابر وحی و عقل سلیم است، نه پیروی از هوسها.
3. شناخت عظمت خداوند: این آیه ما را به تفکر درباره عظمت و کمال خداوند دعوت میکند؛ خدایی که از هر نقص و عیبی منزه است و شایسته بهترین توصیفهاست. هرگونه باور نادرست درباره خدا، نشانه جهل و دوری از معرفت حقیقی است.
4. اهمیت پیروی از هدایت الهی: مشرکان به جای پیروی از فطرت پاک و هدایت پیامبران، از ظن و گمان خود پیروی کردند و به بیراهه رفتند. این آیه به ما میآموزد که سعادت واقعی در گرو پیروی از قرآن و سنت است، نه خیالپردازیهای باطل.