Sure Necm — Ayet 22

Kelime Anlamları:

• Tilke (تِلْكَ): Bu, işte bu.
• İzen (إِذًا): Öyleyse, o halde.
• Kısmetün (قِسْمَةٌ): Paylaştırma, taksim, bölüştürme.
• Dîzâ (ضِيزَىٰ): Adaletsiz, haksız, çarpık, eğri bir paylaştırma.

Tefsir:

Bu âyet, müşriklerin Allah'a karşı ne kadar çirkin ve akılsızca bir yakıştırma içinde olduklarını yüzlerine vuran keskin bir hitaptır. Onlar, kendi nefisleri için erkek çocukları isterken, melekleri Allah'ın kızları olarak nitelendiriyorlardı. Oysa kendi kız çocuklarından utanç duyuyor, hatta onları gömmeye varan bir vahşet sergiliyorlardı. İşte bu tutum, akıl ve adaletle bağdaşmayan, tamamen hevâ ve hevese dayanan bir paylaştırmadır.

Allah Teâlâ bu âyette onların bu mantıksız tutumunu "ضِيزَىٰ" (dîzâ) kelimesiyle nitelendiriyor. Bu kelime, haktan ve doğrudan sapan, her yönüyle çarpık ve adaletsiz bir taksimi ifade eder. Onlar, kendileri için en değerli gördükleri şeyi (erkek evladı) seçiyorlar, ama Allah'a en değersiz gördükleri şeyi (kız evladı) isnat ediyorlardı. Bu, akıl sahibi hiçbir insanın kabul edemeyeceği kadar açık bir çelişki ve zulümdür.

Bu âyet bize, insanın Allah hakkında konuşurken ne kadar dikkatli olması gerektiğini öğretir. Allah'a yakıştırılan her sıfat, O'nun yüceliğiyle ve kusursuzluğuyla uyumlu olmalıdır. O, her türlü eksiklikten ve noksanlıktan münezzehtir. Müşriklerin bu tutumu, aslında kendi nefislerine olan düşkünlüklerinin ve Allah'ı gereği gibi tanıyamamalarının bir sonucuydu.

Sevgili Müslüman! Bu âyetten alacağımız büyük bir ders vardır: Bizler, Allah hakkında en güzel isimleri ve en yüce sıfatları kullanmalıyız. O'nu, kendi eksik ve kusurlu ölçülerimizle değerlendirmekten sakınmalıyız. Allah'ın ilmi, kudreti, rahmeti ve adaleti sınırsızdır. O, kullarına asla zulmetmez; aksine, rahmeti her şeyi kuşatmıştır.

Bu âyet, aynı zamanda insanın kendi nefsine olan düşkünlüğünü ve bencilliğini de gözler önüne serer. İnsan, kendisi için en iyisini isterken, Allah'a layık olmayan şeyleri yakıştırabiliyor. Bu, kalbin imanla ne kadar arınmış olduğunun da bir göstergesidir. Kalbi imanla dolu olan bir mümin, Allah'a karşı edeple yaklaşır, O'nu en güzel şekilde anar ve O'na hiçbir şeyi ortak koşmaz.

Rabbimiz, bizleri bu tür çarpık düşüncelerden ve haksız yakıştırmalardan uzak eylesin. Kalplerimizi, kendisini hakkıyla tanıma ve O'na layık bir kul olma şuuruyla doldursun. Âmin.