سوره نحل — آیه 60

معانی کلمات:

• مَثَل السَّوْء: صفت و وصف زشت و ناپسندیده.
• مَثَل الأعلی: برترین و والاترین صفتها.
• العزیز: توانای شکستناپذیری که هیچکس بر او چیره نمیشود.
• الحکیم: دارای حکمت و تدبیر کامل در آفرینش و کارهایش.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیهٔ شریفه، دو گروه را در برابر یکدیگر قرار میدهد: کسانی که به آخرت ایمان ندارند و منکر روز رستاخیزند، و خداوندی که پروردگار جهانیان است. برای آنان که به آخرت باور ندارند، صفت زشت و ناپسند است؛ زیرا آنها به دلیل انکار روز جزا، دچار صفات ناپسندی همچون جهل، کفر، نیازمندی و نسبت دادن فرزند به خداوند میشوند. آنان حتی برای خداوند دخترانی قائل شدند که خودشان از داشتن دختر ناراحت بودند و این زشتترین نسبت به خداوند است.

در مقابل، برای خداوند متعال، والاترین و برترین صفتهاست؛ صفاتی همچون کمال مطلق، بینیازی از همهٔ مخلوقات، علم بیپایان، قدرت کامل و یگانگی در الوهیت. او از هر نقص و عیبی پاک و منزّه است و هیچ شباهتی به مخلوقاتش ندارد. اوست که در پادشاهی خود شکستناپذیر است و هیچ قدرتی بر او غلبه نمیکند و در آفرینش، تدبیر امور و تشریع احکام، حکیم است و همهٔ کارهایش بر اساس حکمت و مصلحت است.

فواید و درسهای آیه:

• ایمان به آخرت، انسان را از صفات زشت و اعمال ناپسند بازمیدارد و او را به سوی کمال و پاکی سوق میدهد.
• خداوند متعال از هر نقص و عیبی منزّه است و هیچ شریکی در ذات، صفات و افعال ندارد؛ بنابراین سزاوار است که بنده فقط او را عبادت کند و از او یاری بجوید.
• نسبت دادن فرزند یا هر نقصی به خداوند، از بزرگترین گناهان و نشانهٔ جهل و کفر است.
• شناخت صفات والای خداوند مانند عزت و حکمت، سبب توکل، امیدواری و آرامش دل مؤمن در برابر مشکلات زندگی میشود.