Shu'aro surasi — Oyat 98

Kalimalarning ma'nolari:

• نُسَوِّيكُم: Sizlarni tenglashtiramiz, o'xshatamiz.
• بِرَبِّ الْعَالَمِينَ: Olamlarning Robbisi (Parvardigori)ga.

Tafsir:

Ushbu oyatda jahannam ahllarining tavba-nadomat va iqrorlari bayon qilinmoqda. Ular do'zaxda o'zlarini yo'ldan ozdirgan kimsalar bilan tortishib, o'z xatolarini tan olib shunday deyishadi: "Alloh nomi bilan qasamki, biz dunyoda ochiq-oydin adashuvda bo'lgan ekanmiz. Chunki biz sizlarni (o'sha yo'ldan ozdiruvchi kimsalarni) Olamlarning Robbisi bo'lgan Allohga tenglashtirar, sizlarga ham xuddi Unga ibodat qilgandek ibodat qilardik. Holbuki, ibodatga faqat Allohgina loyiqdir. Biz sizlarni U Zotga sherik qilib, sizlarga sajda qilardik va shu bilan butun olamlarning Robbisini ulug'lash o'rniga, O'zidan boshqaga sig'inish orqali ulkan gunoh va zulm qilgan edik."

Bu ularning o'sha paytdagi holatini tasvirlab, o'zlarining shirkdagi ayblarini tan olishlaridir. Ular endi afsus-nadomat qiladilar, lekin bu ularga foyda bermaydi.

Oyatdan olinadigan foydalar:

1. Shirk — eng katta gunoh bo'lib, insonni do'zaxga olib boradigan eng og'ir xatodir. Ushbu oyatda shirk qilganlarning oxirati va nadomati tasvirlanmoqda.
2. Alloh taolo yolg'iz o'zi ibodatga loyiqdir. Unga hech kimni va hech narsani tenglashtirish, sherik qilish mumkin emas.
3. Inson o'z xatosini tan olishi va undan tavba qilishi — aql-idrokning belgisidir. Lekin tavba qilishning foydali vaqti — dunyo hayotidir, oxiratda esa tavba qabul qilinmaydi.
4. Bu oyat mo'minlarga ogohlantirishdir: to'g'ri e'tiqodda sobit bo'lishlari va shirkdan qochishlari lozim. Chunki shirk insonni abadiy baxtsizlikka yetaklaydi.
5. Allohning rahmati va marhamati kengdir — U bandalarini shirkdan qaytarib, yagona O'ziga ibodat qilishga chorlaydi va bu orqali ularni do'zax azobidan qutqarishni xohlaydi.