سوره اعراف — آیه 7

معانی کلمات:

• نَقُصَّنَّ: به یقین بازگو خواهیم کرد و بیان خواهیم نمود.
• بِعِلْمٍ: با آگاهی کامل و دانشی فراگیر.
• غَائِبِینَ: ناپیدا و بیخبر از احوال آنان.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیهی شریفه، با تأکیدی قاطع و سوگندگونه، خبر از وقوع حتمی روز حسابرسی میدهد. او میفرماید که بهطور قطع و یقین، تمام اعمال بندگان را - چه خوب و چه بد - در برابر دیدگانشان بازگو خواهد کرد. این بازگویی نه از روی حدس و گمان، بلکه بر پایهی دانشی دقیق و کاملی است که هیچ ذرهای از آن پنهان نیست. خداوند در همهی لحظات و در تمام احوال، شاهد و ناظر رفتار بندگان بوده است؛ در خلوت و جلوت، در شب و روز، در نهان و آشکار. هیچ عملی از دیدگاه او پنهان نمیماند و هیچ حرکتی از قلم نمیافتد. او نه از بندگانش غافل بوده و نه از صحنهی روزگار غایب؛ بلکه علم او به همهچیز احاطه دارد و همهی کردارها در دفتر اعمال ثبت و ضبط گردیده است تا در روز موعود، بدون کم و کاست، به خودشان ارائه شود.

فواید و پیامهای آیه:

• احساس مسئولیت و مراقبت دائم: آگاهی از اینکه خداوند همواره شاهد و ناظر اعمال ماست، انسان را به پرهیز از گناه و انجام کارهای نیک ترغیب میکند و در دل او احساس مسئولیت دائمی ایجاد مینماید.
• عدالت مطلق الهی: این آیه نویدبخش عدالت کامل خداوند است؛ هیچ عمل نیکی بدون پاداش نمیماند و هیچ کار زشتی بدون کیفر نخواهد بود، چرا که پروندهی اعمال بهطور کامل و دقیق ثبت شده است.
• آرامش خاطر برای مؤمنان: کسانی که در این دنیا مظلوم واقع شدهاند یا کارهای نیکشان دیده نشده است، با علم به اینکه خداوند هیچ چیز را فراموش نمیکند، دلگرم میشوند و امیدوارند که در دادگاه عدل الهی، حقشان بهطور کامل استیفا خواهد شد.
• اهمیت نیت و عمل: از آنجا که خداوند به تمام جزئیات اعمال و حتی نیتهای درونی آگاه است، این آیه ما را به پاکسازی نیتها و انجام اعمال خالصانه برای رضای الهی دعوت میکند.